ՅԱՅՏԱՐԱՐՈՒԹԻՒՆ

Սի­րե­լի հայ­րե­նա­կից­ներ,

Յուն­ուա­ր 12, 2010-ին ՀՀ Սահ­մա­նադ­րա­կան դա­տա­րա­նը քննու­թեան առաւ հայ-թր­քա­կան յա­րա­բե­րու­թիւն­նե­րի կար­գա­ւոր­ման ար­ձա­նագ­րու­թիւն­նե­րով Հա­յաս­տա­նի ստանձ­նած պար­տա­ւո­րու­թիւն­նե­րի` ՀՀ սահ­մա­նադ­րու­թեա­նը հա­մա­պա­տաս­խա­նու­թեան հար­ցը:

Այս­պի­սով մեկ­նար­կեց մեր ազ­գա­յին պե­տա­կան շա­հե­րը վտան­գող ՀՀ սահ­մա­նադ­րու­թեամբ ամ­րագր­ուած Հա­յոց պե­տա­կա­նու­թեան հիմ­նա­րար սկզբունք­նե­րին եւ հա­մազ­գա­յին նպա­տակ­նե­րին հա­կա­սող դրոյթ­ներ նե­րա­ռող ար­ձա­նագ­րու­թիւն­նե­րի վա­ւե­րաց­ման ներ­պե­տա­կան ըն­թա­ցա­կար­գը:

Հ.Յ.Դ.-ի հա­մար ի սկզբա­նէ անըն­դու­նե­լի էին ար­ձա­նագ­րու­թիւն­նե­րում թր­քա­կան կող­մի երեք նա­խա­պայ­ման­նե­րի իրա­կա­նաց­մա­նը ծա­ռա­յող նա­խադր­եալ­նե­րի առ­կա­յու­թիւնը, որոնց նպա­տակն էր` ձա­խո­ղել Հա­յոց Ցե­ղաս­պա­նու­թեան մի­ջազ­գա­յին ճա­նաչ­ման գոր­ծըն­թա­ցը, ձե­ւա­ւո­րել Հա­յաս­տա­նի եւ Թուրք­իո­յ մի­ջեւ գոր­ծող սահ­մա­նը ամ­րագ­րող իրա­ւա­կան հիմ­քե­րը, փոխ­կա­պակ­ցե­լով Հա­յաս­տա­նի եւ Թուրք­իո­յ մի­ջեւ յա­րա­բե­րու­թիւն­նե­րի ու Ղա­րա­բաղ­եան հա­կա­մար­տու­թեան կար­գա­ւոր­ման գոր­ծըն­թաց­նե­րը, հաս­նել հիմ­նա­հար­ցի Ատրպէյճա­նին ձեռն­տու լուծ­ման:

Մենք հա­մոզ­ուած էինք եւ ենք, որ ՀՀ Սահ­մա­նադ­րա­կան դա­տա­րա­նը, հան­գա­մա­նօ­րէն վեր­լու­ծե­լով գոր­ծին առն­չուող բո­լոր փաս­տա­կան հան­գա­մանք­նե­րը, բա­ւա­րար հիմք ու­նէր Հա­յաս­տա­նի կող­մից այս ար­ձա­նագ­րու­թիւն­նե­րով ստանձ­նուող պար­տա­ւո­րու­թիւն­նե­րը ճա­նա­չել ՀՀ սահ­մա­նադ­րու­թեա­նը չհա­մա­պա­տաս­խա­նող:

Ցա­ւօք, դա տե­ղի չու­նե­ցաւ: Այ­դու­հան­դերձ մենք գտնում ենք, որ ե՛ւ Հա­յաս­տա­նում, ե՛ւ Սփիւռ­քում ազ­գա­յին-պե­տա­կան շա­հե­րը վտան­գող ար­ձա­նագ­րու­թիւն­նե­րի դէմ ծա­ւալ­ուած ընդվզու­մը օր օրի տա­լիս է իր դրա­կան ար­դիւն­քը:

Առա­ջին փաստն այն է, որ Սահ­մա­նադ­րա­կան դա­տա­րա­նի որո­շու­մը նոյն­պէս ապա­ցու­ցում է` այս ար­ձա­նագ­րու­թիւն­նե­րը ՀՀ ար­տա­քին գոր­ծե­րի նա­խա­րա­րի վատ աշ­խա­տան­քի ար­դիւնք է: Յա­ջոր­դը` Սահ­մա­նադ­րա­կան դա­տա­րա­նը իր ար­տա­յայ­տած իրա­ւա­կան դիր­քո­րո­շում­նե­րի մէջ ար­ձա­նագ­րու­թիւն­նե­րի առար­կայ է ամ­րագ­րել բա­ցա­ռա­պէս դիւա­նա­գի­տա­կան յա­րա­բե­րու­թիւն­նե­րի հաս­տա­տու­մը եւ ընդ­հա­նուր, փաս­տա­ցի սահ­մա­նի բա­ցու­մը: Բա­ցի այդ, Սահ­մա­նադ­րա­կան դա­տա­րանն անդ­րա­դար­ձել է առ­կայ հիմ­նա­կան մտա­հո­գու­թիւն­նե­րին եւ բա­ւա­րար հիմ­քեր է ստեղ­ծել Հա­յաս­տա­նի Հան­րա­պե­տու­թեան կող­մից հա­մա­պա­տաս­խան վե­րա­պա­հում­ներ կա­տա­րե­լու հա­մար:

Մաս­նա­ւո­րա­պէս` Սահ­մա­նադ­րա­կան դա­տա­րա­նը ամ­րագ­րել է, որ այս ար­ձա­նագ­րու­թիւն­ներն ու­նեն բա­ցա­ռա­պէս երկ­կող­մա­նի միջ­պե­տա­կան բնոյթ եւ ՀՀ չի կա­րող ստանձ­նել եր­րորդ երկ­րին վե­րա­բե­րող որե­ւէ պա­րտա­ւո­րու­թիւն: Սա Ար­ցա­խի հար­ցով:

Հա­յոց Ցե­ղաս­պա­նու­թեան հետ կապ­ուած` Հա­յաս­տա­նի կող­մից ստանձն­ուե­լիք որե­ւէ պար­տա­ւո­րու­թիւն չի կա­րող հա­կա­սել ՀՀ սահ­մա­նադ­րու­թեան նա­խա­բա­նի դրոյթ­նե­րին եւ Հա­յաս­տա­նի ան­կա­խու­թեան հռչա­կագ­րի 11-րդ կէ­տի պա­հանջ­նե­րին: Այ­սինքն` Հա­յաս­տա­նի Հան­րա­պե­տու­թիւնը սա­տար է կանգ­նում 1915 թուա­կա­նին Օս­ման­եան Թուրք­իա­յում եւ Արեւմտ­եան Հա­յաս­տա­նում Հա­յոց Ցե­ղաս­պա­նու­թեան մի­ջազ­գա­յին ճա­նաչ­ման գոր­ծին:

Հա­յաս­տա­նի եւ Թուրք­իոյ միջ­պե­տա­կան սահ­ման­նե­րի իրա­ւա­կան ամ­րագ­րու­մը այս արա­ձա­նագ­րու­թիւն­նե­րով չի կա­րող տե­ղի ու­նե­նալ: Սահ­ման­նե­րի հար­ցը բաց է մնում: Այն կա­րող է լուծ­ուել բա­ցա­ռա­պէս ՀՀ սահ­մա­նադ­րու­թեամբ եւ օրէնք­նե­րով նա­խա­տես­ուած, յե­տա­գա­յում քննարկ­ուե­լիք առան­ձին միջ­պե­տա­կան պայ­մա­նագ­րի մի­ջո­ցով: Հ.Յ.Դ., կա­րե­ւո­րե­լով այս իրա­ւա­կան գնա­հա­տա­կան­նե­րը, հաս­տա­տում է, որ դրանք կա­րող են լի­ար­ժէ­քօ­րէն չէ­զո­քաց­նել առ­կայ վտանգ­նե­րը, եթէ վա­ւե­րաց­ման փու­լում Սահ­մա­նադ­րա­կան դա­տա­րա­նի այս որոշ­ման ու­ժով, մի­ջազ­գա­յին իրա­ւուն­քին հա­մա­պա­տաս­խան, վե­րած­ուեն ար­ձա­նագ­րու­թիւն­նե­րի ան­բա­ժան մա­սը կազ­մող վե­րա­պա­հում­նե­րի:

Սի­րե­լի հայ­րե­նա­կից­ներ,

Մենք կա­րող ենք եւ իրա­ւունք ու­նենք Սահ­մա­նադ­րա­կան դա­տա­րա­նի այս որո­շու­մը մեր հա­մահայ­կա­կան պայ­քա­րի, այդ պայ­քա­րին մի­ա­ցած քա­ղա­քա­կան եւ հա­սա­րա­կա­կան կազ­մա­կեր­պու­թիւն­նե­րի, մեր ամ­բողջ ժո­ղովր­դի որո­շա­կի ձեռք բե­րու­մը հա­մա­րել:

Բայց հիմ­նա­կան պայ­քա­րը առ­ջե­ւում է: Բազ­մա­պատ­կե­լով ընդ­հա­նուր ջան­քե­րը` մենք պէտք է ՀՀ իշ­խա­նու­թիւն­նե­րին մղենք ու պար­տադ­րենք` ամ­բող­ջաց­նել ու տրա­մա­բա­նա­կան աւար­տին հասց­նել գոր­ծըն­թա­ցը:

Մեր վերջ­նա­կան նպա­տակն է` հայ-թր­քա­կան յա­րա­բե­րու­թիւն­նե­րը կար­գա­ւո­րել այն­պէս, որ չվտանգ­ուեն մեր ազ­գա­յին-պե­տա­կան շա­հե­րը եւ չզիջ­ուեն մեր եւ մեր սե­րունդ­նե­րի ար­դա­րա­ցի իրա­ւունք­նե­րը:

Հ.Յ. ԴԱՇ­ՆԱԿ­ՑՈՒ­ԹԻՒՆ

Յուն­ուար 12, 2010

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*