ԱՆՄԻՋԱԿԱՆՈՒԹԻՒՆՆԵՐԷ ԱՆԴԻՆ ՆԱՅԻԼ ԵՐԱԶԱՏԵՍՈՒԹԻՒՆ ՉԷ

0 0
Read Time:3 Minute, 27 Second

Յ. Պալեան

            Անմիջականութիւնները մեզ առած են իրենց աքցանին մէջ եւ կարծէք անկարող դարձած ենք ցանկապատերէն անդին նայելու:

            Անմիջականութիւն է համատարած պսակաձեւ ժահրի համաճարակը, իսկ ան գումարուած է Հայաստանի եւ հայութեան արդէն բարդ քաղաքական, ընկերային եւ տնտեսական իրավիճակին վրայ:

            Ճգնաւորի պարտադրուած կացութեան մէջ, անհաւատներն անգամ երբեմն կ’աղօթեն, ոմանք ընտանեկան կագ ու կռիւ կը սարքեն, ուրիշներ ինքնամոռացման համար կ’ուտեն եւ կը խմեն (եթէ գտնեն): Երազողներ ալ կ’ըլլան:

            Դեռ չյուսալքուած հայն ալ ապագայի մասին կը մտածէ: Տնարգելութեան մեկուսացման մէջ երեւակայութիւնը միշտ թռիչք կ’առնէ: Կարծիքներ կը բազմացնէ: Երբեմն պէտք է լսել այդ կարծիքները, նոյնիսկ եթէ էսթէպլիշմընթական չեն:

            Ինչպէս ֆրանսացի առակագիրը կ’ըսէ, «Ո՞վ Սպանիոյ մէջ դղեակներ չի կառուցեր, խելօքներ եւ խենթեր»: Կարդա՛լ Լա Ֆոնթէնի «Կաթնավաճառուհին եւ կաթի կճուճը»…

            Հայաստանի իւրաքանչիւր թիզ հողի զարգացման եւ բնակեցման համար, ինչո՞ւ ԱԶԳի բոլոր անդամներուն չներկայացնել ՄԵԾ ԾՐԱԳԻՐ մը եւ զանոնք հրաւիրել ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹԵԱՆ, անոր իրականացման շուրջ խմբել բոլորը:

            Երբ կը նայինք Հայաստանի զարգացման եւ բնակեցման պատկերին, կը յանգինք լքման տխուր եզրակացութեան. ԿԱՅ ԵՐԵՒԱՆԸ, որ կը կեդրոնացնէ քաղաքական, տնտեսական, գիտական եւ մշակութային կեանքը, երկրի բնակչութեան աւելի քան մէկ երրորդը, եւ կան միւսները՝ որպէս գաւառ, գաւառական՝ բոլոր երեսներով: Հետեւանքը այն է, ինչպէս խորհրդային օրերուն, որ ամէն հայ, նաեւ հայրենադարձները, կը բնակին կամ կ’ուզեն բնակիլ Երեւան:

            Կարծէք Երեւանը Հայաստան ծովուն վրայ ծփացող հազարաւոր զուգարճացողներ փոխադրող հսկայական նաւ մըն է:

            Հայաստան փոքր երկիր է, հեռաւորութիւնները հազարաւոր մղոնններով չեն չափուիր: Բայց տեղափոխութիւնները եւ հաղորդակցութիւնները դիւրին եւ հանգտաւէտ չեն: Ճիշդ է, որ բաղդատելին պէտք է բաղդատել, բայց բաղդատութիւնը մտածելու (եթէ կ’ուզէք՝ երազելու) պատուհաններ կը բանայ: Ինչո՞ւ սիսիանցին, գիւմրեցին, նոյնիսկ դրացի աշտարակցին կ’ուզեն Երեւան բնակիլ: Պատասխանը պարզ է. աշխատանք, ուսում, կեանքի որակ եւ քաղաքական կեանք: Հայաստանը այնքան փոքր է, որ ապակեդրոնացում բառն իսկ աւելորդ կրնայ թուիլ: Ան գործադրելի կը դառնայ ծրագրուած հեռանկարային քաղաքական որոշումով:

            Ի՞նչ կ’ըսէ աշխարհագրութեան դասը. Հայաստանի տարածութիւնը Պելճիքայի չափ է, բայց այդ երկիրը միաքաղաք չէ: Զուիցերիան ալ փոքր երկիր, ցուրտ եւ լեռնային, բայց միաքաղաք չէ:

            Մեծ երկիրներու պարագային հեռաւորութիւնները կրնան արգելակող համարուիլ, բայց հաղորդակցութիւնները դիւրացուած են, արագ եւ հանգստաւէտ: Ֆրանսայի մէջ, մարդիկ կան որոնք Փարիզ կը բնակին բայց կ’աշխատին Լիլ, հեռաւորութիւնը 225 քլմ. (140 մղոն, խմբ․) է, շաբաթը հինգ օր այդ ճամբորդութիւնը կ’ընեն: Նոյնն է պարագան Թուր քաղաքի բնակիչին, որ ամէն օր Փարիզ գործի կ’երթայ, կ’ըսէ, թէ Թուրի մէջ կեանքի որակը աւելի լաւ է, աւելի լաւ բնակարան ունի: Երկու պարագաներուն ալ ճամբորդութիւնը գնացքով մէկ ժամ կը տեւէ: Յաճախ արուարձանէ մը Փարիզ երթալու համար նոյնքան ժամանակ պէտք է:

            Լուծման կարօտող երկու խնդիրներ կան. ապակեդրոնացում եւ արագ հաղորդամիջոց:

            Համացանցի ժամանակն է, եւ պատճառ չկայ, որ պետական բոլոր կառոյցները եւ գրասենեակները Երեւան գտնուին: Անցեալին առողջարաններ եղած են Վանաձոր: Ինչո՞ւ զանոն չվերահաստատել: Նկատի ունենալով երկարակեցութիւնը եւ ամենուրեք երէցներու համեմատութեան աճը, այդ առողջարանները աւելի լաւ պայմաններ կրնան ստեղծել: Աւելին ալ. եթէ անոնք լաւ կազմակերպուին եւ խնամքի երաշխիքներ տան, սփիւռքէն թոշակառուներ ալ կրնան գալ: Հոն կը հաստատուին նաեւ բժիշկներ եւ խնամողներ: Լոս Անճելըսի «Արարատ Հոմ»ը կրնայ օրինակ ըլլալ: Մտածել նաեւ այն մասին, որ արդի բժշկութեան համար կարեւոր մասնագիտութիւն է ծերաբանութիւնը (gerontology), որուն համար ալ կարելի է հոն հաստատել համալսարանի մասնաճիւղ:

            Զբօսաշրջային մեծ հիւրանոցներ ինչո՞ւ չհիմնել Երեւանի կից Աշտարակ կամ Եղվարդ, այդ ծրագրին ընկերացնելով արդիական հանգստաւէտ հանրային փոխադրամիջոցներ:

            Միաժամանակ, գործարաններու մէկ մասը, մասնաւորաբար ապականում յառաջացնողները, ապակեդրոնացնել, կազմակերպելով, կրկին, արագ եւ հանգստաւէտ փոխադրամիջոցներու սպասարկութիւն:

            Շատ կը խօսուի think-tankի մասին: Այս հարցերուն համար ինչո՞ւ think-tank չկազմակերպել, մասնակից դարձնելով ներդրողներ, նաեւ արտասահմանեան ընկերութիւններ:

            Հեռատեսութեամբ մօտենալ խնդիրներուն, որպէսզի Հայաստանը չըլլայ միաքաղաք երկիր:

            Հայաստան եւ սփիւռք(ներ) կան պատրաստուած անձեր: Ուժերու մէկտեղումով կազմակերպել think-tankը, ծրագիրներու իրականացման համար հիմնել երաշխիքներով ապահովուած բաժնետիրական ընկերութիւններ, կոչ ընելով համաժովրդական մասնակցութեան: Որպէսզի Հայաստանի եւ Արցախի իւրաքանչիւր թիզ հողը բնակուի, մարդիկ կարենան Գիւմրի, Մեղրի Գորիս, Ղափան, Ստեփանակերտ եւ այլուր ապրիլ նոյն կեանքի որակով, ինչպէս Երեւան:

            Այս նպատակի իրականացումը միայն պիւտճէական չէ, այլ նախաձեռնութեան, կազմակերպութեան եւ վստահութեան:

            Նման մեծ փառասիրութիւններու շուրջ եթէ խմբուինք, տասնեակներով կուսակցութիւնները, փոխանակ զիրար հրմշտկելու, կը զբաղին հայրենակերտումով: Կրկնենք. Հայաստանի իւրաքանչիւր թիզ հողի բնակեցումով, իւրաքանչիւր քաղաքացիի հաւասարապէս հայթայթելով աշխատանք եւ կեանքի որակ:

            Եւ փոխանակ արտագաղթելու, հայը կը բռնէ հայրենադարձութեան ճամբան:

            Ղեկավարութիւնները փոխանակ աթոռի եւ աթոռակի փառասիրութիւններով ապրելու, կը նուիրուին ազգի եւ հայրենիքի ապագայակերտ ծառայութեան:

            Think-tank՝ վաղուան համար:

            Մեծ երազ տալ ժողովուրդին, փոխանակ զայն խրելու անհատնում վէճերու մէջ, մէկ կէսը միւս կէսին դէմ կռիւի հանելու:

 

 

Happy
Happy
0 %
Sad
Sad
0 %
Excited
Excited
0 %
Sleepy
Sleepy
0 %
Angry
Angry
0 %
Surprise
Surprise
0 %
Previous post Հ.Յ.Դ. Բիւրոյի ներկայացուցիչ Յակոբ Տէր Խաչատուրեան Շնորհաւորեց Արցախի Նորընտիր Նախագահ Արայիկ Յարութիւնեանը
Next post Եղբայր Սթիւ Իսկէնտէրեանի Հրաժեշտը

Average Rating

5 Star
0%
4 Star
0%
3 Star
0%
2 Star
0%
1 Star
0%

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Social profiles