Ո՞Վ է ՍԵՐՏԵԼՈՒ ՈՒՔՐԱՅԻՆԱԿԱՆ ՏԽՈՒՐ ԴԱՍԵՐԸ

0 0
Read Time:3 Minute, 40 Second

flags  Պելառուսական, ուքրայինական եւ ռուսական լրատուամիջոցները, միմեանց յղում կատարելով, տեղեկացնում են, որ Ուքրայինայի եւ ինքնահռչակ Տոնեցքի եւ Լուքանսքի ժողովրդական հանրապետութիւնների ներկայացուցիչների միջեւ կնքուել է հրադադարի հաստատման մասին 14 կէտանոց արձանագրութիւն:

Ինքնին հրադադարի կնքումը կարեւոր է` երկու կողմերի զինուած ուժերի միջեւ արիւնալի բախումները եւ դրանց արդիւնքում հազարաւոր մարդկային կորուստները դադարեցնելու առումով: Բայց զուտ քաղաքական տեսանկիւնից այդ արձանագրութեան ստորագրումը Ուքրայինայի պարտութեան ինքնախոստովանութիւնն էր: Էականն այն չէ` դա պարտութիւն էր Տոնեցքի եւ Լուքանսքի ինքնահռչակ իշխանութիւնների եւ նրանց պաշտպանող զինուած խմբաւորումների՞ նկատմամբ, թէ՞ ռուսական կանոնաւոր բանակի: Փաստն այն է, որ, ստորագրելով այդ փաստաթուղթը, Քիեւը ոչ միայն արձանագրեց ռազմական գործողութիւնների եւ պատժիչ գործողութիւնների միջոցով երկրի արեւելքից անջատողականներին չէզոքացնելու ՝՝փլան՝՝ի ձախողումը, այլեւ, այսպէս կոչուած, անոնց ճանաչեց որպէս հակամարտութեան կողմ եւ նիւթ: Սա նշանակում է, որ Ուքրայինան այլեւս երբեք առաջուանը չի լինի, որ գործ ունենք մի նոր Ուքրայինայի հետ, որը բաժանուած է երկու, գուցէ` երեք մասերի: Ընդ որում` նոյնիսկ էական չէ` դա ներքի՞ն բաժանում է, այսինքն` Տոնեցք եւ Լուքանսք մնալու են Ուքրաինայի կազմում որպէս որոշակի ինքնավարութիւն ունեցող շրջաննե՞ր, թէ՞ ոչ: Էականն այն է, որ հազարաւոր մարդկային ու նիւթական կորուստները յանգեցրին մի արդիւնքի, որը յամառօրէն փորձում էր կանխել Քիեւը, որն իսկական ողբերգութիւն է Ուքրայինայի պետութեան եւ ժողովրդի համար եւ որն արձանագրւում է ներքին անջատականութեանը ուժային հակահարուած հասցնելու հարցում Քիեւին ոգեւորող Եւրոպայի, Արեւմուտքի լուռ համաձայնութեան ներքոյ: Քիեւն այս պարտութիւնը (առայժմ յայտնի չէ` ռազմավարական, թէ` մարտավարական) կրեց այն պատճառով, որ փաստացի այդպէս էլ մնաց մենակ ռուսական յարձակումների դէմ-յանդիման, եւ կողքից օժանդակութիւնն այդպէս էլ խօսքից յստակ վճռական գործողութիւնների չյանգեց: Ա.Մ.Ն.-ի եւ Եւրոմիութեան կողմից Ռուսաստանի նկատմամբ կիրառուած ֆինանսատնտեսական ու ոլորտային պատժամիջոցները այնպիսի վնաս չկարողացան հասցնել Մոսկուային, որպէսզի նախագահ Փութինը հրաժարուէր Ուքրայինան բաժանելու մտքից: ՝՝Սիմպոլիք՝՝ է այն հանգամանքը, որ այս հրադադարը կնքւում է հենց ուքրայինական ճգնաժամով թելադրուած` ՆԱԹՕ-ի գագաթաժողովի անցկացման օրերին: Մի գագաթաժողով, որը հրաւիրուել էր` փաստացի ասելու համար, որ ո՚չ Դաշինքը, ո՚չ էլ դրան մաս կազմող երկրներն Ուքրաինային ոչնչով օգնել չեն կարող, եւ Քիեւը պէտք է բաւարարուի մի քանի միլիոն տոլարի ֆինանսական օգնութիւն ստանալու խոստումներով: Ուքրայինայի նախագահ Փեօթր Փորոշենքոն այս գագաթաժողովից չստացաւ այն, ինչի ակնկալիքն ունէր:
Փոխարէնը, օգտագործելով Ուքրայինայի նկատմամբ Ռուսաստանի իրականացրած յարթակումը, ՆԱԹՕ-ն փորձում է իրագործել մերձպալթեան երկներում եւ Ռուսաստանի արեւելեան սահմանագծի երկայնքով հակա-օդային պաշտպանութեան համակարգեր տեղակայելու որոշումը: Դրա համար նրան անհրաժեշտ է տպաւորութիւն ստեղծել, թէ իրականում Ռուսաստանից վտանգը ոչ թէ նրա նախկին ազդեցութեան գօտում գտնուող երկրների հանդէպ է, այլ ՆԱԹՕ-ի եւրոպական անդամների: Ա.Մ.Ն. նախագահ Պարաք Օպաման` Ռիկայում, ՆԱԹՕ-ի գլխաւոր քարտուղար Անտերս ֆօն Ռասմուսէնը՝ Նիւփորթում հէնց այս ուղերձները յղեցին եւրոպացիներին: Որքան էլ ՝՝սինիք՝՝ հնչի, փաստօրէն, Արեւմուտքն այս չյայտարարուած պատերազմում, Ուքրաինայի արեւմտեան եւ արեւելեան հատուածների բնակչութեանը մատաղացու դարձնելով, մի ողջ երկրի աւերման գնով առաջ է հրում իր շահերը: Ուքրայինան, փաստօրէն, վճարում է աւելի շատ Ռուսաստան-արեւմուտք առճակատման համար:
Որքան Ուքրայինան չէր կարող պատկերացնել, թէ մինչեւ ուր կարող է հասնել ռուսական արջի կատաղութիւնը, նոյնքան էլ չէր կարող պատկերացնել, թէ մինչեւ որտեղ կարող է հասնել եւրոպական աղուէսի սառնասրտութիւնը: Եւ այս խորապատկերում հարց է առաջանում, թէ ի՞նչ էր լինելու Հայաստանի հետ, եթէ այն եւս որդեգրեր Ռուսաստանից ապահարզանի` ուքրաինական կտրուկ ճանապարհը:
Արդեօ՞ք այն բոլոր վերլուծաբանները, երդուեալ արեւմտամէտները կարող էին երաշխաւորել, որ Ղարաբաղեան վերարթնացող պատերազմ ունեցող Հայաստանին նոյնպիսի, գուցէ աւելի դաժան ճակատագիր չէր սպասուելու` եւրոպական նոյն սառնասիրտ ու հաշուենկատ հայեացքների ներքոյ:
Նոյնիսկ այն դէպքում, երբ Սերժ Սարգսեանն ստիպուած եղաւ անցած տարի Սեպտեմբերին եւրաասոցացման ուղուց հրաժարուելու եւ Մաքսային միութեան մէջ մտնելու` իրականում նուաստացուցիչ յայտարարութիւնն անել, Ռուսաստանը չխորշեց հայկական շահերն աճուրդի հանելու միջոցով սիրախաղեր սկսել Ատրպէյճանի հետ
… Խնդիրը բացարձակապէս Ռուսաստանի հպատակը դառնալու` ներկայիս քաղաքական ուղեգիծն արդարացնելը չէ: Ուքրայինայի ներկայիս վերաբաժանումը աւելորդ անգամ հաստատում է, որ աշխարհը թեւակոխել է մի դարաշրջան, որտեղ հիմնական խնդիրը, յատկապէս` փոքր ու միջին երկրների համար, դարձել է անվտանգութեան ապահովումը, արտաքին մարտահրաւէրները չէզոքացնելը` սեփական ռեսուրսների հզօրացման եւ զարգացման միջոցով:
Ո՚չ Ռուսաստանը եւ ո՚չ էլ Արեւմուտքը մեզ չեն պաշտպանելու անհրաժեշտութեան դէպքում, նրանք պարզապէս Հայաստանը եւ Արցախը, տարածաշրջանը դարձնելու են իրենց շահերի բախման ռազմադաշտ, եւ իւրաքանչիւրը ձգտելու է մեր հաշուին մեր կրակից իր շագանակները հանել: Հետեւաբար, խնդիրը ոչ թէ արտաքին այս կամ այն կողմնորոշումը որդեգրելն է, այս կամ այն ռազմաքաղաքական դաշինքի մէջ փրկութիւն որոնելը, այլ անվտանգութեան ապահովման սեփական ոճը ստեղծելը` արտաքին հնարաւորինս չէզոք կողմնորոշում որդեգրելու, օգտագործելու եւ, ամենակարեւորը, սեփական եղունգով սեփական գլուխը քորելու ճար գտնելու միջոցով:
Հայկական բանակն անցած ամիս ապացուցեց, որ այդ ձեւը կայ: Ոչ թէ Ռուսաստանը, յետոյ էլ Միացեալ ՆահաՆգները ստիպեցին Սերժ Սարգսեանին ու Իլհամ Ալիեւին նստել բանակցութիւնների սեղանի շուրջ, գոնէ առժամանակ հրաժարուել ռազմական արկածախնդիր գործողութիւններից, այլ հենց յենակէտում կանգնած հայ զինուորը, որը, ցաւօք, չի կարող նաեւ մեր երդուեալ ռուսամոլներին կամ ամերիկամոլներին ձեռքի հետ նաեւ խոհեմութեան դասեր տալ:

Գէորգ Դարբինեան
(յապաւումով)

Happy
Happy
0 %
Sad
Sad
0 %
Excited
Excited
0 %
Sleepy
Sleepy
0 %
Angry
Angry
0 %
Surprise
Surprise
0 %

Average Rating

5 Star
0%
4 Star
0%
3 Star
0%
2 Star
0%
1 Star
0%

Leave a Reply

Your email address will not be published.

Social profiles