ԼԻԶ­ՊՈՆ… ՅՈՒ­ԼԻՍ 27, 1983

  Ահա­ւա­սիկ երե­սուն տա­րի­ներ թա­ւա­լած են այդ օրէն, ուր Փոր­թու­կա­լի մայ­րա­քա­ղա­քին` Լիզ­պո­նի մէջ, թրքա­կան դես­պա­նա­տունն ու անոր կից գտնուող թուրք դես­պա­նին բնա­կա­րա­նը, թա­տե­րա­բեմ դար­ձան անձ­նաս­պա­նա­կան գոր­ծո­ղու­թեան մը, որ կա­տար­ուե­ցաւ “Հայ­կա­կան Յե­ղա­փո­խա­կան Բա­նակ“ին կող­մէ եւ վերջ գտաւ գոր­ծո­ղու­թիւնը կա­տա­րող հնգեա­կին անձ­նաս­պա­նու­թեամբ, երբ անոր ան­դամ­նե­րը ռում­բե­րով եւ ու­ժա­նա­կով պայ­թե­ցու­ցին եւ կրա­կի տուին դես­պա­նին բնա­կա­րա­նին մէկ յար­կը, զոր գրա­ւած էին:

Գոր­ծո­ղու­թիւնը սկսաւ ժա­մը 11.30ին, զին­եալ­ներ, վարձ­ուած ինք­նա­շար­ժով մը, անակն­կա­լօ­րէն մուտք գոր­ծե­ցին թրքա­կան դես­պա­նա­տու­նը եւ դես­պա­նին բնա­կա­րա­նը շրջա­պա­տող պար­տէ­զէն ներս. չորս զին­եալ­ներ խու­ժե­ցին դէ­պի դես­պա­նա­տան մուտ­քը ու կրակ բա­ցին հոն գտնուող պա­հա­կին վրայ: Այս վեր­ջի­նը վի­րա­ւոր­ուե­ցաւ ու հա­կա­դար­ձեց: Նոյն ոճին դի­մեց նա­եւ դես­պա­նա­տան գոր­ծա­վա­րին թիկ­նա­պա­հը, որ նա­եւ մե­տա­սա­նե­րորդ պա­հուն, յա­ջո­ղե­ցաւ փա­կել դես­պա­նա­տան դու­ռը: Հոս է որ սպանն­ուե­ցաւ քո­ման­տո­յին ան­դամ­նե­րէն մէ­կը:

Յար­ձա­կող զին­եալ­նե­րը ան­մի­ջա­պէս գրա­ւե­ցին նոյն շրջա­բա­կին մէջ գտնուող դես­պա­նին բնա­կա­րա­նը, ուր կը գտնուէ­ին դես­պա­նա­տան գոր­ծա­վա­րին` Օս­ման Օզ­թիւր­քի կինն ու զա­ւա­կը: Դես­պա­նա­տան աղ­բիւր­նե­րը հա­ւաստ­ի­ա­ցու­ցին որ թուրք դես­պա­նը ներ­կա­յիս Լիզ­պոն չի գտնուիր: Հե­ռա­ձայ­նա­յին հա­դոր­դակ­ցու­թեան մը ըն­թաց­քին, զին­եալ­նե­րը զգու­շա­ցու­ցին ոս­տի­կա­նու­թիւնը` որե­ւէ մի­ջամ­տու­թիւ­նէ, սպառ­նա­լով պայ­թեց­նել շէն­քը: ……

Գոր­ծո­ղու­թիւնը սկսե­լէն շուրջ ժամ մը ետք, վար­չա­պետ Մարիօ Սուա­րէշ ստի­պո­ղա­կան ժո­ղո­վի հրա­ւի­րեց իր կա­ռա­վա­րու­թիւնն ու զի­նուո­րա­կան պա­տաս­խա­նա­տու­նե­րը: Որոշ­ուե­ցաւ գոր­ծի լծել հա­կա-ահա­բեկ­չա­կան ՛՛մաս­նա­յա­տուկ ու­ժեր՛­՛ը, որոնց­մէ 170 հո­գի մի­ա­ցան դես­պա­նա­տու­նը պա­շար­ման տակ առ­նող ոս­տի­կա­նու­թեան:

Կէ­սօ­րէ ետք Ժա­մը 1.00ի մօտ, ուժ­գին պայ­թում մը տե­ղի ու­նե­ցաւ դես­պա­նին բնա­կա­րա­նին մէջ, ուր ծա­գե­ցաւ մեծ հրդեհ մը:

Ակն­թարթ մը ետք, ոս­տի­կա­նու­թիւնը սեղ­մեց շէն­քին շուրջ հաս­տատ­ուած պա­շար­ման օղա­կը եւ անոնց­մէ երե­սուն հո­գի ան­ցան ուղ­ղա­կի յար­ձակ­ման, ներս ցատ­կե­լով պար­տէ­զին պա­տէն: Տե­ղի ու­նե­ցաւ կար­ճա­տեւ հրա­ցա­նաձ­գու­թիւն, որ­մէ ետք նոր պայ­թում­ներ կրկնուե­ցան:

Ժա­մը կ.ե. 3.45ին, ոս­տի­կա­նու­թիւնը մուտք գոր­ծեց շէն­քէն ներս, ուր գտաւ ած­խա­ցած հինգ մար­մին­ներ: Անոնց­մէ չոր­սը կը պատ­կա­նէ­ին քո­ման­տո­յի ան­դամ­նե­րուն, իսկ հին­գե­րոր­դը` ոս­տի­կա­նի մը:

Ի յայտ եկած էր թէ քո­ման­տօն իր մօտ ու­նե­ցած ռում­բե­րով պայ­թե­ցու­ցած էր բնա­կա­րա­նը եւ դի­մած անձ­նաս­պա­նու­թեան: Մինչ այդ ոս­տի­կա­նու­թիւնը գտած էր վարձ­ուած եր­կու ինք­նա­շարժ­ներ, որոնց մէջ կա­յին ռում­բեր եւ սննդե­ղէն: Կ՛են­թադր­ուէր որ քո­ման­տօն յար­ձա­կու­մը գոր­ծած էր, եր­կա­րա­տեւ գրաւ­ման նպա­տա­կով:

Լիզ­պո­նի մէջ տե­ղի ու­նե­ցած յար­ձա­կու­մը հա­զիւ սկսած, Փա­րի­զի մէջ, “Հ.Յ.Բա­նակ“ը, լրա­տու գոր­ծա­կա­լու­թեան հետ հա­ղոր­դակ­ցու­թեան մէջ մտնե­լով, ստանձ­նեց գոր­ծո­ղու­թեան պա­տաս­խա­նա­տուու­թիւնը:

Երե­կոյ­եան “Հ.Յ.Բա­նակ“ը այս ան­գամ, Լիզ­պո­նի մէջ մի­ջազ­գա­յին լրա­տու գոր­ծա­կա­լու­թեանց յղուած հա­ղոր­դագ­րու­թեամբ, վերս­տին կը ստանձ­նէր պա­տաս­խա­նա­տուու­թիւնը: Ստորեւ “Հ.Յ.Բանակ“ի լոյս ընծայած հաղորդագրութիւնը:

“Հայ ժո­ղո­վուր­դի զա­ւակ­ներն ենք մենք:

Բրտու­թեան դի­մե­լու մեր որո­շու­մը ադիւնք է թրքա­կան պե­տու­թեան եւ անոր զօ­րա­վիգ կանգ­նող ոյ­ժե­րու կող­մէ հայ ժո­ղո­վուր­դի ար­դար եւ խա­ղաղ պա­հանջ­նե­րը քննե­լու մեր­ժու­մին:

Ար­հա­մար­հանքն ու սի­նիզ­մը զորս Թուրք­ի­ան եւ Մի­ա­ջազ­գա­յին հա­սա­րա­կու­թիւնը կը ցու­ցա­բե­րեն Ար­դա­րու­թեան եւ Մի­ջազ­գա­յին Օրէնք­նե­րուն հան­դէպ, մեզ աւե­լի եւս հա­մո­զե­ցին, որ մեր ար­դար դա­տի հե­տապնդ­ման հա­մար մնա­ցած մի­ակ մի­ջո­ցը զին­եալ պայ­քարն է:

Տաս­նամ­եակ­ներ ամ­բողջ հա­յե­րը սպա­սե­ցին, որ մի­ջազ­գա­յին ար­դա­րու­թիւնը լու­ծէ Հայ­կա­կան Հար­ցը:

Այս բա­ցատ­րու­թիւն­նե­րուն հետ կազ­մա­կեր­պող խմբակ­ցու­թիւնը Հայ Դա­տի ի պաշտ­պան իր բո­ղոք­նե­րը ան­գամ մը եւս կը ներ­կա­յաց­նէ, շեշ­տե­լու հա­մար որ եղած մի­ջոց­նե­րը անօ­գուտ մնա­լով, ստի­պած է երի­տասր­դա­կան սե­րուն­դը դի­մե­լու այս մի­ջո­ցին“: