ՇԱԲԱԹԱԿԱՆ ԱՆԴՐԱԴԱՐՁ  ԹՈՒՐՔԻՈՅ ՇՈՒՐՋ

0 0
Read Time:4 Minute, 48 Second

Տիգրան Չանտոյեան

Երեւան

Էրտողան յայտարարել է, կառավարութեան օրէնսդիր եւ դատական ճիւղերը զօրացնելու նպատակով, 2023 թուականին կատարուելիք բարեփոխումների մասին, երբ երկրում կ’անցկացուեն պետութեան ղեկավարի եւ խորհրդարանի յաջորդ ընտրութիւնները: Այս մասին Էրտողան ասել է Պոլսոյ Տոլմապահչէ պալատում` իսլամական աշխարհի սահմանադրական իրաւունքին նուիրուած համաժողովում: «Յաջորդ տարի Թուրքիայում նախատեսւում են նոր բարեփոխումներ` ուղղուած իշխանութեան ճիւղերի բարելաւմանը: Բարեփոխումները կը բարձրացնեն գործադիր իշխանութեան արդիւնաւէտութիւնը, ինչպէս նաեւ կը նպաստեն օրէնսդիր եւ գործադիր համակարգերի աշխատանքին»,- ասել է Էրտողանը:

Չյստակեցնելով բարեփոխումները` նա յաւելել է, որ վերջին տարիներին ձեռնարկուած քայլերը հնարաւորութիւն են տուել սահմանադրական մակարդակով երաշխաւորել ոչ միայն թրքական դատական համակարգի անկախութիւնը, այլեւ անաչառութիւնը, ինչը վերացրել է երկրի իրաւական համակարգի բացը: «Իհարկէ, այս գործընթացում կարող են լինել քննարկումներ ինչ-որ իրադարձութիւնների վերաբերեալ, որոնց ուշադրութեամբ հետեւում են հասարակական կարծիքի տարբեր շերտեր: Այնուամենայնիւ, մենք կարծում ենք, որ այս քննարկումներից իւրաքանչիւրը կը լուծուի եւ կ’աւարտուի օրէնքի գերակայութեան սկզբունքին համապատասխան»,- ասել է Էրտողանը:

Այս տարի սպասուող ընտրութիւններին ընդառաջ նման յայտարարութիւնների պակաս կարծես չի զգացւում. նպատակը մէկն է` ընտրութիւններին նախօրէին հնարաւորինս բարձրացնել Էրտողանի եւ նրա խմբակիցների վարկանիշը:

Ասուածի մէկ այլ օրինակ է Թուրքիոյ իշխանութիւնների յայտարարութիւնը` նուազագոյն աշխատավարձը 55 տոկոսով բարձրացնելու մասին` կենսական ծախսերի հետ կապուած ճգնաժամին եւ սղաճին: Այս քայլը նպատակ ունի մեղմել կենսական ծախսերի աւելացման հետեւանքները, սակայն վտանգներ կան, որանք  կը յանգեցնին  յետագայ սղաճի: Երկրում սղաճի պաշտօնական մակարդակը ներկայումս գտնւում է վերջին 24 տարում ամենաբարձր մակարդակի վրայ` 84,4 տոկոս: Էրտողանը յայտարարել է, որ 2023 թուականից սկսած նուազագոյն ամսական աշխատավարձը կը բարձրանայ 8500 լիրայի (455 տոլար): Վիճակագրական տուեալներով` Թուրքիոյ աշխատուժի աւելի քան 30 տոկոսը նուազագոյն աշխատավարձ է ստանում եւ նրանք Էրտողանի ընտրարշաւին  մաս են կազմում:

+

Սեւ ծովի թրքական հատուածի «Սաքարիա» կազահանքի բնական կազի ապացուցուած պաշարները հասնում են 710 միլիառ խորանարդ մեթրի, ինչը բաւական է Թուրքիոյ բնակչութեան պահանջմունքները 33 տարով բաւարարելուն, ասել է Թուրքիոյ ելեկրուժի եւ բնական պաշարների նախարար Ֆաթիհ Տոնմեզը: Ըստ նրա` առաջադրուած է չորս տարում Սեւ ծովում կազի արդիւնահանման առաւելագոյն մակարդակի հասնելու նպատակ, ինչը թոյլ կը տայ կրճատել կապոյտ վառելիքի ներմուծումը 30 տոկոսով: «Ցամաքային հատուածում աշխատանքներին մասնակցում է մօտ 6 500 մարդ, իսկ ծովային հատուածում` եւս 2 500 մասնագէտ: Նախագծի իրականացման շրջանում 18 օտարերկրացի Ճարտարագէտնիներ ստացել են թրքական քաղաքացիութիւն»,- նշել է Տոնմեզը: Սաքարիայի հանքավայրի կազը այս տարուայ Մարտի վերջից կը միացուի ազգային ցանցին եւ կ’օգտագործուի բնակելի տներում:

Անդրադառնալով թրքական BOTAŞ-ի կողմից ռուսական կողմին պարտքի վճարումն ուշացնելուն` Թուրքիոյ ելեկտրոյժի նախարարն ասել է, որ բանակցութիւններն այդ հարցի շուրջ շարունակւում են: «Ներկայ պահին վճարումները յետաձգելու հարց չկայ: Մենք Ռուսաստանի հետ բանակցութիւններ ենք վարում բազմաթիւ ուղղութիւններով: Կանգ կ’առնենք թրքական կողմի համար առաւել շահաւէտ տարբերակի վրայ: BOTAŞ  ուղիղ բանակցութիւններ է վարում «Կազփրոմ»-ի հետ»,- նշել է նախարարը:

«Կազփրոմ»-ի ղեկավար Ալեքսէյ Միլերը յայտարարել է, որ արդէն սկսուել է կազային հանգոյցի նախագծի գործնական իրականացումը Թուրքիայում: «Այժմ մենք Թուրքիոյ հետ միասին սկսել ենք այս երկրում կազային հանգոյցի նախագիծ մշակել: Այս որոշումն ընդունուել է երկու պետութիւնների ղեկավարների մակարդակով, եւ մենք արդէն սկսել ենք դրա գործնական իրականացումը»,- ասել է Միլերը: Նրա խօսքով, գազային հանգոյցը կ’օգնի ապահովել բնական գազի շուկայում թափանցիկ եւ արդար գնագոյացումը:

Հոկտեմբեր 12-ին Փութինն առաջարկել էր Թուրքիայում «խոշորագոյն կազային հանգոյց» ստեղծել` Եւրոպա մատակարարումների համար: Նա առաջարկել է վառելիքը, որը նախկինում Երևոմիութիւնն էր մատակարարւում «Հիւսիսային հոսք» կգազատարով, վերաուղղել Թուրքիոյ տարածքով: Էրտողանը պաշտպանել էր Փութինի նախաձեռնութիւնը:

+

Պուլկարիան հասանելիութիւն է ստացել Թուրքիոյ կազափոխադրման ցանցի նկատմամբ` երկարաժամկէտ գործարքի շրջանակում, որը կ’օգնի երկրին փոխարինել Ռուսաստանի կողմից աւելի վաղ իրականացուող մատակարարումները: Պուլկարական «Պուլկարկազ» պետական կազային ընկերութիւնը եւ թրքական BOTAŞ ընկերութիւնը ստորագրել են 13-ամեայ համաձայնագիր, որը Պուլկարիոյ հնարաւորութիւն է տալիս մուտք գործել Թուրքիոյ հեղուկացուած բնական կազի կեդրոններ:

Պուլկարիոյ ելեկտրոյժի ի նախարար Ռոզէն Խրիստովի խօսքով` համաձայնագիրը լուծում է Բուլղարիայում հեղուկացուած բնական կազի բեռնաթափման համար բաւարար ենթակառուցուածքների բացակայութեան խնդիրը: Պուլկարիան, որը մինչեւ Ուքրայինայում ռազմական գործողութիւնների սկսուելը գրեթէ ամբողջութեամբ կախուած էր ռուսական կազից, փնտռում է կազի այլընտրանքային մատակարարումներ ողջամիտ գներով այն բանից յետոյ, երբ Ռուսաստանը դադարեցրեց մատակարարումները Ապրիլին, քանի որ Սոֆիան հրաժարուել էր վճարել ռուբլիով: Ներկայումս Պուլկարիան Ատրպէյճանից տարեկան 1 միլիառ խորանարդ մեթր կազ է ներկրում եւ հոգում է իր մնացած կարիքները` տարեկան մօտ 3 միլիառ խորանարդ մեթր, հարեւան Յունաստանից հեղուկացուած բնական կազի ներկրման հաշուին:

Թուրքիոի ելեգտրոյժի եւ բնական պաշարների նախարար Ֆաթիհ Տոնմեզը չի բացառել Պուլկարիոյ տարածքով կազի մատակարարումը Եւրոպայի այլ երկրներ: «Թուրքիան ներդրում է կատարում Պուլկարիոյ մէջ: Ընդհանուր առմամբ  պայմանագրի շրջանակում խօսքը 20 միլիառ խմ.  կազի մասին է: Եթէ անհրաժեշտ պայմաններ ձեւաւորուեն, Թուրքիան կը կարողանայ կազի առեւտուրը կազմակերպել Պուլկարիոյ միջոցով, այսինքն` ծածկել կազի հարցում երրորդ երկրների կարիքները»,-ասել է Տոնմեզը:

+

Անգարան, Մոսկուայում Թուրքիոյ, Սուրիոյ եւ Ռուսաստանի պաշտպանութեան նախարարների հանդիպումից յետոյ, համաձայնել է իր զօրքերը դուրս բերել Սուրիոյ տարածքից: Ռուսաստանի, Սուրիոյ եւ Թուրքիոյ պաշտպանութեան նախարարներն այս շաբաթ Մոսկուայում եռակողմ բանակցութիւններ են անցկացրել` քննարկելու սուիրիական ճգնաժամի կարգաւորման ուղիները: Նախարարութիւնը պարզաբանել էր, որ հանդիպումից յետոյ կողմերը նշել են այս ձեւաչափով անցկացուող երկխօսութեան կառուցողական բնոյթը եւ այն շարունակելու անհրաժեշտութիւնը` Սուրիայում եւ ընդհանուր առմամբ տարածաշրջանում իրավիճակի յետագայ կայունացման շահերից ելնելով: Մոսկուայում ռազմական գերատեսչութիւնների ղեկավարների բանակցութիւնները 11 տարուայ ընթացքում առաջին պաշտօնական բանակցութիւններն էին Անգարայի եւ Դամասկոսի միջեւ: Երեք երկրների նախարարների` Մոսկուայում կայացած հանդիպման արդիւնքներից մէկը եղել է Թուրքիայի համաձայնութիւնը` Սուրիոյ հիւսիսում իր գրաւած տարածքներից ամբողջական դուրս գալու վերաբերեալ: Կողմերը քննարկել են նաեւ Սուրիոյ հիւսիսում M4 մայրուղու վերաբերեալ 2020 թուականի համաձայնագիրը:

Թուրքիոյ արտաքին գործոց նախարար Մեւլիւթ Չաւուշօղլուն ասել է, որ Անգարան առաջարկել է Յունուարի երկրորդ կէսին Թուրքիոյ եւ Սուրիոյ արտաքին գործոց նախարարների հանդիպում անցկացնել, հնարաւոր է` երրորդ երկրում: Հանդիպման վայրը դեռեւս պարզ չէ, նշել է, որ կարող է լինել Մոսկուան կամ երրորդ երկիր մը:

+

2022 թուականին Թուրքիան եւ Ատրպէյճանը 12 համատեղ զօրավարժութիւն են անցկացրել: Այս մասին Էրտողանը գրել է Twitter-ի իր էջում: «Ատրպէյճանի հետ 12 համատեղ զօրավարժութիւններ անցկացնելով` մենք մեծացրել ենք մեր ռազմական հնարաւորութիւնները»,- ասել է Էրտողանը:

Դեկտեմբերի սկզբին ատրպէյճանցի եւ թուրք զինուորականները համատեղ վարժանքներ են անցկացրել Պաքւում եւ Ատրպէյճանի երեք շրջաններում` Աստարայում, Ճապրայիլում եւ Իմիշլիում: Զօրավարժութիւններին ներգրաւուել են տարբեր տիպի զօրքերի անձնակազմ, մարտական եւ ճարտապետական նորութիւններ, ինչպէս նաեւ երկու երկրների օդուժը, որոնք համատեղ իրականացնում են մարտական պատրաստութեան տարբեր առաջադրանքներ: Մասնաւորապէս, կիրառւում է հրետանի, աւիացիայ, գետերի վրայով կամուրջների կառուցում, ինչպէս նաեւ զօրքերի վայրէջքը կեղծ թշնամու խորքեր: Զօրավարժութիւններին մասնակցող անձնակազմի քանակը չի նշւում: Այս զօրավարժութիւնների թիրախը ոչ միայն Հայաստանն է, այլ նաեւ Իրանը:

Happy
Happy
0 %
Sad
Sad
0 %
Excited
Excited
0 %
Sleepy
Sleepy
0 %
Angry
Angry
0 %
Surprise
Surprise
0 %

Average Rating

5 Star
0%
4 Star
0%
3 Star
0%
2 Star
0%
1 Star
0%

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Social profiles