Վերանկախացման եւ Արցախեան Պայքարի Մեր Ուղին.- Հայութեան Անհուն Վիշտն Ու Արդար Պահանջը

0 0
Read Time:2 Minute, 54 Second

ԽԱԺԱԿ ՄԿՐՏԻՉԵԱՆ

Հ.Յ.Դ. 24-րդ Ընդհանուր Ժողովի որոշումներուն ոգիէն բխող Հ.Յ.Դաշնակցութեան հնչեցուցած զգօնութեան եւ արկածախնդրութիւններէ զերծ մնալու կոչը միանշանակ չընկալուիլը նախատեսուած էր, բայց ինչպէս միշտ՝ Դաշնակցութիւնը իր դիրքորոշումը կը ճշդէ ոչ թէ ամբոխային տրամադրութեան համահունչ, այլ ի մտի ունենալով ազգային հեռահար շահերը: Հ.Յ.Դ. Բիւրոյի ներկայացուցիչ ընկեր Հրայր Մարուխեան կը բացատրէ. «Երեւանի փողոցները իջած հայ ժողովուրդը, ներկայիս, նմանօրինակ դէպքեր ապրող որեւէ ժողովուրդի նման, կը գտնուի մասսայական հոգեբանութեան զեղուն ալեկոծումներու ազդեցութեան տակ: Զգացական այս վիճակին մէջ իրեն համար դժուար է անմիջապէս հասկնալ մեր յորդորները: Մենք նախատեսած էինք, որ այս կոչը կրնար լաւ չընկալուիլ ժողովուրդին կողմէ: Սակայն, վերջ ի վերջոյ, չենք կարծեր որ սխալած ենք»:

Դէպքերու զարգացման անաչառ հետեւողներ ինքնավստահ կրնան հաստատել, որ Դաշնակցութիւնը չէր սխալած, որովհետեւ ակներեւ էր, թէ ինչպէս չհաշուարկուած յաջորդող քայլերը կազմաքանդեցին Հայաստանի արդիւնաբերական ու տնտեսական սահմանափակ հնարաւորութիւնները, որ կու գար աւելնալու Ատրպէյճանի կողմէ ջարդի ու բռնագաղթի ենթարկուած հարիւր հազարաւոր հայ գաղթականներու խնդրին:

Ազերիներու եղեռնագործութեան ու կազմակերպած ջարդերուն դառն հետեւանքները ճաշակած հայրենի հայութիւնը ցնցուեցաւ աղէտալի երկրաշարժով: Սուգը պատեց աշխարհասփիւռ հայութիւնը: Ամբողջ մարդկութիւնը ցնցուած էր, բացառութեամբ Ատրպէյճանի, ուր անամօթաբար տօնական սեղաններու շուրջ կ՚ուրախանային: Աւելին, հայահալած քաղաքականութիւնը կանգ չառաւ եւ փախստականներու հոսքը կը շարունակուէր, որովհետեւ թշնամական վերաբերմունքը, ջարդն ու հալածանքը կը շարունակուէին:

Աղէտաբեր երկրաշարժի յաջորդող օրերուն Հ.Յ.Դ. Բիւրոն կոչ ուղղեց սփիւռքահայութեան, «որ առանց դաւանանքի եւ գաղափարի խտրութեան առկախէ Նոր Տարի տօնելու աւանդական բոլոր նախաձեռնութիւնները, նիւթական լայնագոյն եւ աննախընթաց օժանդակութեամբ մը ամոքելու համար հայրենի մեր աղէտահար ժողովուրդին ցաւը»: «Սփիւռքի հայութեան բոլորանուէր սրտակցութեան» մէջ Հ.Յ.Դաշնակցութիւնը կը տեսնէր այն ուժը, որուն միջոցով «հայութիւնը իբրեւ մէկ ու անբաժանելի ամբողջութիւն կը դիմագրաւէ իրեն բաժին հանուած հարուածները – քաղաքական ոճիրներ ըլլան անոնք թէ բնական աղէտներ»:

Դաշնակցութեան համար շատ կենսական էր, որ հայութեան անհուն վիշտին մէջ չմոռցուի Արցախի հայութեան արդար պահանջը, երբ մէկ կողմէ խորհրդային իշխանութիւնները, երկրաշարժի աղէտաբեր պայմաններու տակ, բիրտ ճնշումներու միջոցով կը փորձէր խափանել Լեռնային Ղարաբաղը Մայր Հայրենիքին միացնելու հայ ժողովուրդին արդար պահանջը, իսկ միւս կողմէ՝ Ատրպէյճան կը շարունակէր Սումկայիթով սկսած հայաբնակ շրջաններու մէջ ծրագրուած ջարդեր, կողոպուտ, հրկիզում ու տեղահանութիւն:

Ի պատասխան խորհրդային իշխանութեան բիրտ միջոցներուն, Դեկտեմբեր 21-ին Հ.Յ.Դ. Բիւրոն կը յայտարարէ. «Լեռնային Ղարաբաղի Հայաստանին վերամիացումը հայկական համընդհանուր պահանջ է ե՚ւ հայրենի հայութեան, ե՚ւ սփիւռքահայութեան համար. բայց ամէնէն առաջ անկապտելի իրաւունքն է ան նոյնինքն Ղարաբաղի հայութեան, որ պարբերաբար ենթարկուած ըլլալով ջարդերու, հալածանքի եւ տեղահանութեանց՝ դարաւոր եւ դառն փորձառութեամբ գիտէ, թէ ի՚նչ կը նշանակէ պան-թուրանական ազգայնամոլներու տիրապետութեան տակ ապրիլը: Հասկնալի է, հետեւաբար, որ ան անդուլ պիտի շարունակէ իր պահանջատիրութիւնը ի խնդիր արդար լուծումի մը՝ վախճանական նպատակ ունենալով իր ազատագրումը այդ անարգ լուծէն»:

Հ.Յ.Դաշնակցութեան որդեգրած ռազմավարութեան կարեւոր բաղադրիչներէն մէկն էր նաեւ Ղարաբաղեան Շարժման եւ անոր մէջ դերակատար ու աջակից մտաւորականութեան ներքին միասնականութեան ամրապնդումն ու պահպանումը: Այդ միասնականութիւնը պահպանելու միտում ունէին Դաշնակցութեան որդեգրած կեցուածքները, զգօնութեան ու վճռականութեան պահպանման կոչերը: Հ.Յ.Դ.-ի պատկերացումով միասնական ուժի առանցք պիտի դառնային Խորհրդային Հայաստանի ղեկավարութեան ժողովուրդի արդար պահանջին ականջ տուող տարրը, Արցախեան Շարժման ղեկավարութիւնը ստանձնած նախկին այլախոհ կամ նորայայտ ազգային դէմքերը եւ ազգային իրաւունքներուն աջակից մտաւորականները:

Ցաւալիօրէն, Շարժման միասնականութիւնը կարելի չեղաւ անհրաժեշտ ամրութեամբ պահպանել: Երկրաշարժէն ետք Խորհրդային կեդրոնական իշխանութիւնը «կարգապահութիւն» հաստատելու պահանջ կը դնէր Խորհրդային Հայաստանի իշխանութեան առջեւ, եւ վերջինս ոչ միայն նախկին կեցուածքներէն նահանջելու որոշ կեցուածքներ կ՚ունենար, այլ ժողովրդային վաւերական շարժումին կու տար «ծայրայեղականներու արկածախնդրութիւն» որակումը: Անդին, Արցախեան Շարժումը առաջնորդողներէն ոմանք, երբեմն գիտակցաբար, ծայրայեղական տրամադրութիւններ կը հրահրէին, յարձակման թիրախ կը դարձնէին ոչ միայն Խորհրդային Հայաստանի կոմունիստ իշխանութիւնը, այլ նոյնիսկ Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսէն մինչեւ Սիլվա Կապուտիկեան ու այլ մտաւորական դէմքեր:

Արցախեան Շարժման ներքին միասնականութեան հանդէպ ոչ-բծախնդիր մօտեցում ցուցաբերող կողմերէն ալ կը լսուէին Հ.Յ.Դաշնակցութեան ռազմավարական ուղիին հասցէագրուած դժգոհութիւններ եւ թիւր վերագրումներ:

 

Happy
Happy
0 %
Sad
Sad
0 %
Excited
Excited
0 %
Sleepy
Sleepy
0 %
Angry
Angry
0 %
Surprise
Surprise
0 %
Previous post Ֆրանսայի Երիտասարդական Հ.Յ.Դ. «Նոր Սերունդ» Կազմակերպութեան Բողոքի Ցոյցը՝ Փարիզի Մէջ
Next post ՈՒԱՇԻՆԿԹԸՆԻ ՄԷՋ ՑՈՅՑ` ԱՏՐՊԷՅՃԱՆԻ ԴԵՍՊԱՆԱՏԱՆ ՄՕՏ

Average Rating

5 Star
0%
4 Star
0%
3 Star
0%
2 Star
0%
1 Star
0%

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Social profiles