Պաքուի Ջարդերուն 30-ամեակին Նուիրուած Ոգեկոչական Խորհրդաժողով Եւ Հաւաք

0 0
Read Time:3 Minute, 16 Second

Պաքուի ջարդերուն 30-ամեակին առթիւ, Եւրոպայի եւ Միացեալ Նահանգներու մէջ, տեղի ունեցան ձեռնարկներ։

Եւրոպական խորհրդարանին մէջ տեղի ունեցաւ Պաքուի հայերու ջարդերու մասին խորհրդաժողով մը։ Փետրուար 5-ին Եւրոպական խորհրդարանի երեսփոխան Քոսթաս Մաւրիտես հիւրընկալեց «Մոռցուած գաղթականները. ի՞նչ պատահեցաւ Պաքուի հայերուն հետ» խորհրդաժողովը, որ համատեղ կազմակերպած էին Եւրոպայի Հայ Դատի գրասենեակը եւ Եւրոպական Միութեան մէջ Հայաստանի Հանրապետութեան առաքելութիւնը:

Խորհրդաժողովի բանախօսներն էին Բրիտանիոյ Լորտերու պալատի նախկին փոխնախագահ, իր մարդասիրական գործունէութեամբ յայտնի պարոնուհի Քերոլայն Քոքս, ամերիկահայ գրող, իրաւաբան եւ իրաւապաշտպան Աննա Աստուածատուրեան- Թըրքոթ եւ Պրիւքսէլի համալսարանի դասախօս, թարգմանիչ Դաւիթ Պապայեւ: Վերջին երկու բանախօսները վերապրած են Պաքուի հայերու ջարդերէն:

Իրենց վկայութիւններուն մէջ Աստուածատուրեան եւ Պապաեւ ներկայացուցին ողբերգական օրերու իրենց յիշողութիւնները: «Մենք ամիսներով թաքնուած էինք մեր բնակարանին մէջ` յուսալով, որ հայերու դէմ բռնութիւնը պիտի դադրի: Բայց անիկա չդադրեցաւ: Մենք ամէն ինչ ձգեցինք ու փախուստի դիմեցինք: Ձեւով մը փրկուեցանք ու կենդանի մնացինք: Մեր դրացիներէն ու բարեկամներէն շատերը մեր նման բախտաւոր չեղան», նշեց Աստուածատուրեան: Պապայեւ, իր հերթին, յայտնեց, որ Սումկայիթի ու Պաքուի ջարդերուն համար պարարտ հող նախապատրաստուած  էր: «Այդ վայրագութիւնները` բռնութիւնը, ահաբեկումը, բռնաբարութիւնները, սպանութիւնները, մարդոց կենդանի այրելը, պէտք չէ անպատիժ մնան», ըսաւ ան:

Խորհրդաժողովին ներկայ էին Եւրոպական խորհրդարանի երեսփոխաններ, երեսփոխաններու խորհրդականներ, ուսանողներ, քաղաքացիական հասարակութեան եւ Եւրոպական Միութեան մէջ շարք մը երկիրներու առաքելութիւններու ներկայացուցիչներ, ինչպէս նաեւ Պաքուի հայերու ջարդերէն վերապրած Պելճիքայի քաղաքացիներ:

Խորհրդաժողովի բացման իր խօսքին մէջ, Եւրոպայի Հայ Դատի գրասենեակի նախագահ Գասպար Կարապետեան ողջունած է ներկաները` մեծապէս կարեւոր նկատելով Պաքուի հայերու ջարդերուն նուիրուած խորհրդաժողովին կազմակերպումը եւրոպական ժողովրդավարութեան կեդրոնին մէջ: «Եւրոպական խորհրդարանը 1990-ի իր բանաձեւերուն մէջ միանշանակօրէն դատապարտած է Ատրպէյճանի իշխանութիւններուն կողմէ կազմակերպուած Սումկայիթի, Կիրովապատի եւ Պաքուի հայերու ջարդերը», նշեց Կարապետեան:

Եւրոպական խորհրդարանի անդամ Քոսթաս Մաւրիտես յայտարարեց, որ որոշած է հիւրընկալել խորհրդաժողովը նաեւ այն պատճառով, որ ինքն ալ կը կիսէ գաղթականներու ճակատագիրը. փոքր տարիքէն իր ընտանիքն ալ ստիպուած եղած է փախուստի դիմել` 1974 թուականին Թուրքիոյ կողմէ Հիւսիսային Կիպրոսի գրաւման ժամանակ: Երեսփոխանը շեշտեց, որ յիշատակելը վրէժխնդրութիւն չի նշանակեր, բայց միեւնոյն ժամանակ մոռացութեան մատնելն ալ աններելի է, քանի որ անիկա նոր յանցագործութիւններու կը մղէ:

Եւրոպական Միութեան մէջ Հայաստանի Հանրապետութեան առաքելութեան ղեկավար դեսպան Թաթուլ Մարգարեան յիշեցուց, որ Ատրպէյճանի մէջ հայերու կոտորածները Եւրոպայի մէջ առաջին զանգուածային սպանութիւններն ու ցեղապաշտական զտումներն էին:

Պարոնուհի Քարոլայն Քոքս յայտնեց, որ Հայոց ցեղասպանութիւնը շարունակուած է Պաքուի, Սումկայիթի եւ Արցախի մէջ, եւ անիկա պէտք է ճանչցուի` անպատժելիութեան վերջ դնելու համար:

Բանախօսները նաեւ նշեցին, որ Ատրպէյճանի իշխանութիւնները երկրին մէջ իբրեւ պետական քաղաքականութիւն կը շարունակեն համակարգուած կերպով հայատեացութիւն սերմանել եւ տարածել, որուն ականատեսները եղած են նաեւ Պաքուի ջարդերուն զոհերը: Եզրափակելով` բանախօսները շեշտեցին Եւրոպական Միութեան կարեւոր դերը իբրեւ երկխօսութիւնը, խաղաղութիւնը եւ մարդու իրաւունքները խթանող կարեւոր «փափուկ ուժ»:

Բանախօսութիւններէն ետք տեղի ունեցած է հարց ու պատասխան, եւ խորհրդաժողովին մասնակիցները, ներառեալ` ատրպէյճանցիները, կարելիութիւն ունեցած են իրենց հարցերը ուղղելու բանախօսներուն:

ՀԱՒԱՔ ՈՒԱՇԻՆԿԹԸՆԻ ՄԷՋ

Փետրուար 12-ին, Քոնկրէսի Հայկական համախմբումի ղեկավարներ, մարդկային իրաւանց պաշտպաններ եւ ամերիկահայ գործիչներ, ներառեալ՝ Պաքուի ջարդերէն վերապրողներ մասնակցեցան Քոնկրէսի շէնքին մէջ տեղի ունեցած ձեռնարկի մը, որ կազմակերպուած էր Ամերիկայի Հայ Դատի յանձնախումբին, Հայկական համագումարին, Հայաստանի դեսպանատան եւ Արցախի ներկայացուցչութեան կողմէ եւ նուիրուած էր 1990ին Ատրպէյճանի մայրաքաղաք Պաքուի մէջ տեղի ունեցած հայոց ջարդերուն։ Հաւաքը նաեւ առիթ մը հանդիսացաւ Արցախի առջեւ ծառացած ընկերային, տնտեսական եւ այլ ոլորտներու մարտահրաւէրները յաղթահարելու համար ամերիկեան օժանդակութեանց ապահովման ջատագովման:

Ներկայ քոնկրէսականներուն նուիրուեցաւ Արցախի պատմութիւնը ներկայացնող՝ The Chro-nicles of Karabakh ֆիլմէն կրկին օրինակներ, որոնք տրամադրուած էին Պաքուի ջարդերէն վերապրած Աշոտ եւ Այտա Պետրոսեաններուն կողմէ։

Պաքուի ջարդերը դատապարտող եւ Արցախին զօրակցելու հրամայականը շեշտող ելոյթներով հանդէս եկան Հայկական համախմբումի համաատենապետներ Կաս Պիլիրաքիս եւ Ֆրանք Փալոն, ինչպէս նաեւ քոնկրէսականներ Ճուտի Չու, Ռաճա Քրիշնամուրթի, Ճիմ Քոսթա, Էնտի Լիվայն, Ճեքի Սփիր, Թի.Ճէյ. Քոքս եւ Ճեն Շաքովսքի։

Հաւաքին գլխաւոր բանախօսն էր Պաքուի սպանդէն վերապրած հեղինակ եւ մարդկային իրաւանց գործիչ՝ իրաւաբան Աննա Աստուածատուրեան Թըրքոթ, որ անդրադարձաւ Պաքուի ջարդերուն եւ հայ բնակչութեան նկատմամբ Ատրպէյճանի սերմանած ատելութեան ու հայերուն դէմ իրականացուցած ոճրագործութիւններուն: Խօսք առաւ, նաեւ Ամերիկայի Հայ Դատի յանձնախումբի կառավարական հարցերու վարիչ Թերեզա Երիմեան, որ օրուան գլխաւոր բանախօսը ներկայացնելէ առաջ պատմեց Պաքուի ջարդերէն վերապրած Ռոզա Ակոբովայի պատմութիւնը։

 

Խօսքեր արտասանեցին նաեւ Միացեալ Նահանգներու մօտ Հայաստանի դեսպան Վարուժան Ներսէսեան եւ Արցախի ներկայացուցիչ Ռոպէր Աւետիսեան։ Արցախին յաւելեալ աջակցութիւն ապահովելու նպատակով, Երիմեան եւ Աստուածատուրեան Թըրքոթ շարք մը հանդիպումներ ունեցան քոնկրէսականներու հետ:

Happy
Happy
0 %
Sad
Sad
0 %
Excited
Excited
0 %
Sleepy
Sleepy
0 %
Angry
Angry
0 %
Surprise
Surprise
0 %
Previous post Փոխան Գրախօսականի «ԵԹԷ» Քերթողագիրք Հեղինակ՝ Կարօ Արսլանեան
Next post ԱԿՆԱՐԿ․- ԷՐՏՈՂԱՆ ՊԱՇՏՊԱՆ, ԱՀԱԲԵԿՉԱԿԱՆ ՈՒԺԵՐՈՒ

Average Rating

5 Star
0%
4 Star
0%
3 Star
0%
2 Star
0%
1 Star
0%

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Social profiles