ԿԵԴՐՈՆԱԿԱՆՑԻ ԱՐՄԵՆԱԿ, ՄԱՏԱԹԻԱ, ԱՆԵԼԳԱ ԵՒ ՍՏՈՅԻՊԱ

 

            Կապուտակ Ծովափի իշխանական քաղաքներուն մէջ հայեր կան, ծագումով եւ նորահարուստ: Կեդրոնականցի Մատաթիա Սերգիսօղլուն հոն շէնքեր ունի, Չինաստան-Թուրքիա-Ֆրանսա եռանկիւնին մէջ կ’առնէ-կը ծախէ: Հարստացեր է:

            Քսան տարիէ ի վեր եռանկիւնը Հայաստանով քառանկիւն է:

            Մատաթիա Արմենակը եւ Էլպիսը հրաւիրեր էր Նոր Տարին միասին անցնելու, մայրիներու մէջ թաքնուած իր պալատին մէջ: Անոնք արեւոտ ծովափէն վերադարձան Աշտարակի կարճացերեկ քաղաքը:

            – Մատաթիան Կրաս քաղաքի օծանելիքներ լեցուց մեր ճամպրուկին մէջ: Մէկ մասը ձեզի բերինք: Մենք ալ նոր հարուստի պէս անուշ բուրենք,- ըսաւ Արմեննակ:

            Եւ սեղանին վրայ շարեց գեղեցիկ սրուակներ:

            Մակարուհին ուրախացաւ: Կարդաց ինչ որ գրուած էր սրուակներուն վրայ. գործածել առաւօտեան, երեկոյեան, ամառը, քրտինքի դէմ: Ապա մեզ հիւրասիրեց պոլսական անուշապուրով եւ սուրճով:

            – Մակա՛ր, ընկերս՝ Մատաթիան՝ հայազգի երեւելիներ ալ հրաւիրած էր: Հայաստանէն եկածները ի՜նչ հպարտութեամբ ֆրանսերէն կը ջարդէին: Տեսնելիք եւ լսելիք բան էր: Կօշիկիս երկարութեամբ եւ հաստատութեամբ սիկառներ կը ծխէին:

            – Արմենա՛կ, ֆրասացին կ’ըսէ՝ noblesse oblige, այցեքարտ է սիկառը:

            – Այդպէս է: Սիկառը իրաւունքներ կու տայ ազգային եւ միջազգային հարցեր լուծելու: Մին հպարտութեամբ կ’ըսէր, թէ քաղաքապետին ձեռքը թօթուած է, որ իրեն ըսած է, թէ հայերը օրինակելի քաղաքացիներ են, յաջողած, լաւ մերուած, ֆրանսացիէն աւելի լաւ ֆրանսացի են: Հայաստանցի մը ըսաւ, որ հոս ինքզինք շատ լաւ կը զգայ:

            – Տեսնելու բան էր,- ըսաւ Էլպիս: Հայաստանէն հասած տիկին Անելգան իր սուղ վճարուած բարեկենդանի շորերուն մէջ կը շորորար: Կը կչկչար այնպէս, որ ֆրանսերէնը չսորված հայերէնը մոռցած էր:

            – Մակա՛րս, Էլպիսի նկարագրած Անելգան ոչինչ: Ամուսինը, որուն Ստոյիպա անունը երբեք չէի լսած, հպարտութեամբ կ’ըսէր Մատաթիային, որ իր յաճախած ֆրանսական շրջանակներուն մէջ չեն գիտեր, որ ինք հայ է, զինք ռուս կը կարծեն: Դրամատէրեր եւ աւազակներ չեն սխալած: Այդպէս հայ կ’ըլլա՞յ: Աւազակները կը նմանին իր ձագը լաւ ճանչցող գայլի:

            Մակարուհին, որ լուռ հետեւած էր խօսակցութեան, Արմենակին հարցուց.

            – Կեդրոնականցի ընկերդ, Մատաթիան, ուրկէ՞ գտած է ռուս կարծուող Ստոյիպան եւ Անկելգան, ինչո՞ւ այդպիսիներ կը հրաւիրէ:

            – Սիրելիս, պարզ չէ՞, որ եռանկիւնի եւ քառանկիւնի մեծ վաճառական Մատաթիան ալ մաս կը կազմէ վերնախաւին: Թաղի կօշիկ նորոգող Սեդրակին հետ պիտի չյարաբերի,- ըսաւ Արմենակ:

            – Ուրեմն, քանի քսակով դասակարգային բարձրացում կ’ունենան մարդիկ, բնական կը դառնան այլասերածներու հետ յարաբերութիւնները: Մեր կեդրոնականցի Մատաթիան այլ զերծ չէ մնացած ախտէն,- ըսաւ Էլպիս:

            Սրտնեղած Արմենակ ուզեց վերջ տալ անհաճոյ զրոյցին.

            – Կը խնդրեմ որ Մատաթիան չբաղդատէք Ստոյիպային եւ Անկելքային: Ան իր զգացական հայրենասիրութեան զոհն է:

            Բարեբախտաբար Մակարուհին երկրորդ սուրճը բերաւ, խնայելով Էլպիսի եւ Արմենակի տասնամեակներու անդորրին:

            Մտածեցի, որ եթէ հարցախոյզ մը կազմակերպուի, կրնանք գիտնալ, թէ մեր ժողովուրդի ո՞ր տոկոսը Ստոյիպա, Անկելգա եւ Մատաթիա չեն, կամ են:

 

Մակար ի Գաղիա, 6 յունուար 2020

 

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*