ԵՒՐԱՍԻԱԿԱՆ ՀՈՍԱՆՔ ԵՒ ՍԼԱՑՔ

ՀԱՅՐԵՆԻՔ

Խմբագրական

Գրեթէ հինգ տարուան պատմութիւն մը ունի Եւրասիական Տնտեսական Միութիւնը, որուն ծննդոցը տեղի ունեցած էր Մայիս 29, 2014-ին Ասթանայի մէջ, ստորագրութեամբ երեք հիմնադիր երկիրներու՝ Ռուսաստանի, Պելոռուսիոյ եւ Ղազախստանի ղեկավարներուն։

Հայաստան եղաւ առաջին միացողներէն, ստորագրելով համաձայնագիրը՝  Յունուար 1, 2015-ին։

Այդ օրերուն բաւական հարցադրումներ եղած էին, մանաւանդ, որ առանց խոր ուսումնասիրութիւններ կատարելու, շտապօրէն ստորագրուած էր համաձայնութիւնը։

Թէ՛ Հայաստանի եւ թէ՛ տարածաշրջանէն ներս, Կովկասեան բարձրաւանդակ եւ  դեռ մինչեւ արեւելեան Եւրոպա, տարբեր իրավիճակ կը ներկայացնէր քաղաքական բեմահարթակը։

Այդ օրերուն, Եւրոպա մատակարարուող «Հարաւային հոսանք» նախագիծի իրականացումը ջնջուած էր, խուճապի մատնելով Քրեմլը։ Այսպէս, ստեղծուած տնտեսական բացի մը առջեւ գտնուեցաւ Փութին, որ շուտով թակեց Անգարայի դուռը, իր երկրի ուժանիւթի մատակարարումը տրամադրելով այլ շուկաներու, եւ գոյութիւն ունեցող սակագինէն շատ աւելի պակաս ու մատչելի։ Նաեւ Ուքրայինայի անկայուն ու թէժ կացութիւնը հետզհետէ ստեղծած էր Եւրոպա կամ ընդհանրապէս Արեւմուտք ընդդէմ Ռուսաստան թշնամութիւն մը, ուղղակիօրէն պատճառ դառնալով, որ հետզհետէ, յատկապէս տնտեսական բնագաւառէն ներս, ճնշում բանեցուի Փութինի վարչամեքենային վրայ:

Յատկապէս Արեւմուտքէն վերլուծաբաններ արագ հաստատումներ կատարելով եւ եզրակացութիւններու երթալով, նշեցին, թէ «Թաւշեայ Յեղափոխութիւն»-էն ետք,  Եւրասիական Տնտեսական Միութեան միանալու Հայաստանի ղեկավարութեան առած որոշումները կրնան վերատեսութեան ենթարկուիլ, նոյնիսկ ենթադրելով, թէ կարելի էր միութենէն դուրս գալ։ Սակայն, անցեալ Օգոստոսին, Խրխզիստանի մայրաքաղաք՝ Պիշքէքի մէջ կատարուած Եւրասիական միջկառավարական խորհուրդի հերթական նիստին, վարչապետ Նիկոլ Փաշինեան՝ բացումը կատարելով, իր խօսքին մէջ շեշտեց, թէ այս միութիւնը մեծ ապագայ ունի` հակառակ գոյութիւն ունեցող դժուարութիւններուն եւ խոչընդոտներուն։ Ան  մանրամասնօրէն արծարծեց զանազան բնագաւառներ, յաւելեալ մատնանշումներ կատարելով:

Յստակ է, թէ Հայաստան սերտ տնտեսական կապեր ունի Ռուսաստանի հետ: Իսկ աւելի մանրամասնութիւններու մէջ մտնելով եւ հաստատումներ կատարելով, լափալիսեան ճշմարտութիւն մըն է, որ գրեթէ ամէն մէկ հայրենի երդիքի համար, Ռուսաստան գաղթած եւ հոն ալ հաստատուած անձ մը կամ ընտանիք մը կայ, որ նիւթական ներդրումներ կը կատարէ, հետեւողական ձեւով դրամական օժանդակութիւն փոխանցելով Հայաստան:

Երեւանի մէջ կատարուած նիստին ընդլայնուած էր Եւրասիական Տնտեսական Միութիւնը, որուն հրաւիրեալ ղեկավարի կարգավիճակով մասնակցեցան նաեւ Իրանի նախագահ Հասան Ռոհանին, Սինկափուրի Հանրապետութեան վարչապետ Լի Սիեն Լուն եւ Մոլտովայի նախագահ Իկոր Տոտոնը։

Օրուան կարեւորագոյն նիւթը՝  Եւրասիական մայր ցամաքի տարանցիկ ներուժն էր։

Իր հիմնադրութենէն հինգ տարի ետք,  «Հարաւային հոսանք»-ի տնտեսական ճգնաժամը արդէն իսկ պատմութեան անցեալի էջերուն մէջ կորսուած կը թուի ըլլալ, իսկ Ուքրայինայի թնճուկը այս օրերու կը թակէ Սպիտակ Տան դռները․․․այլ նիւթ, այլ հեռաձայնային խօսակցութիւններ եւ արդէն իսկ պղտոր ջուրերու յաւելեալ աղտոտութիւն։

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*