ԳԵՂԱՆԿԱՐԸ ՄԿՐԱՏՈՎ ԿԸ ԿԻՍԵՆ՝ ՊԱՏԻՆ ՅԱՐՄԱՐՑՆԵԼՈՒ ՀԱՄԱՐ

 

            Կեդրոնականցի Արմենակի եւ Էլպիսի հանդիպեցանք Ատլանտեանի ափի հանգստավայր մը, ուր մարդիկ կու գան ոչ թէ լողալու եւ թխանալու, այլ քիչ մը մերկանալու եւ արեւուն տակ  փռելու իրենց թօշնած մաշկը:

            Սրճարանի մը մայթին, սեղանի մը շուրջ զրուցեցինք, սառնորակ գարեջուր վայելելով: Քիչ խօսող Էլպիս ըսաւ.

            – Ո՞վ կրնայ ըսել, այս զուարճացող եւ անհոգ ամբոխը դիտելով, որ երկրին մէջ գործազրկութիւն կայ, աներդիքներ կան:

            Մակարուհին ետ չմնալու համար աւելցուց.

            – Ճաշարաններուն մէջ տեղ չկայ: Այս կիսամերկ մարդիկ քիչ ետք խաղատուն պիտի երթան, դրամ մսխելու:

            Արմենակ այս տեսակ մանրուքներով զբաղող մարդ չէ: Ըսաւ.

            – Դրամի հարց է: Ունեցողները իրենք իրենց ամէն բան կրնան թոյլ տալ: Երկու օր առաջ գեղանկարիչ բարեկամիս Արմէն Գիսակի աշխատանոցը գացած էի: Աշնան ցուցահանդէս պիտի ունենայ: Գնողներու մասին խօսեցաւ, եւ ըսաւ, որ կան արուեստասէր գնողներ, եւ իրենց տան կահ կարասին զարդարելու համար նկար գնողներ: Պատմեց հետեւեալը. «Քաղքենի տիկին մը, արուեստասէր ճանչցուած, քանի մը տարի առաջ գնած էր բաւական մեծ չափերով գեղանկար մը: Երբ զիս տեսաւ եկեղեցին, ըսաւ, որ «նկարին համար յարմար տեղ չկար պատին վրայ, մէկ մասը կտրեցի եւ վերցուցի, մնացեալին համար գեղեցիկ շրջանակ մը գնեցի եւ կախեցի»: Նայեցայ երեսին, չպատասխանեցի: Եթէ ցուցահանդէսիս գայ եւ ուզէ նկար գնել, կամ պիտի մերժեմ իրեն ծախել, կամ ցուցակին վրայ գրուած գինին տասնապատիկը պիտի պահանջեմ: Եթէ գնէ, տարբերութեան արժէքով նկարներ պիտի նուիրեմ ուսուցիչներու եւ խմբագիրներու»:

            Արուեստասէր Մակարուհին շարունակեց Արմենակի միտքը:

            – Չեմ զարմանար: Այդ տիկինը, եւ իր նմանները, ցուցահանդէսի գինեձօնին ներկայ կ’ըլլան վերջին նորոյթ հագուստներով եւ ադամանդներով, ասոր եւ անոր հետ կը զրուցեն, եւ իրենք իրենց բարենիշ կու տան նկար մը գնելով, ոմանք ալ անոնց շուրջ կը դառնան, շեշտելու համար անոնց անկարեւոր կարեւորութիւնը: Այդ քաղքենիները նկար ալ գնեն, երբեմն չեն գիտեր թէ ո՞ր կողմէն պիտի կախեն նկարը:

            – Ճիշդ այդպէս,- ըսաւ Արմենակ, եթէ անոնք ալ չըլլան, նկարիչները ստիպուած պիտի ըլլան իրենց գործերը հացի համար ծախելու կամ նուիրելու: Ինչպէս գրողները իրենց գիրքերը կը նուիրեն եւ գիրքը չստացողները կը դժգոհին ու կ’ըսեն, որ որպէս բարեկամ գիրքի՞ մըն ալ արժանի չեղանք:

            Սպասեակը բաժակները վերցուց, հասկցնելով, որ գարեջուրով մը ամբողջ օրը կարելի չէ զբաղեցնել աթոռները:

            Երբ դուրս կ’ելլէինք, ըսի.

            – Արմենա՛կ, որքա՜ն գործնական իմաստութիւն ունի սպասեակը: Եթէ մեր ժողովուրդը այսքանը սորվէր հոգ չէ թէ սպասեակէն, ոչ անպայման համալսարաններէն, եւ գործադրէր ամէն տեսակի աթոռներու համար, մեր վաղը այսօրուընէ լաւ կ’ըլլար:

            Դուրսը ամրան անձրեւ կը մաղուէր:

            Վերադարձի ճամբուն վրայ մտածեցի, որ կրնայի՞ մկրատուած նկարին չգործածուած մասը ձեռք ձգել եւ կցել այս տողերուն:

            Վէպեր կան, որոնց անուան տակ կը գրեն՝ «իրական կեանքէ առնուած»: Կեդրոնականցիին պատմածն ալ այդպէս է:

 

Մակար, 3 յուլիս 2019, Տoվիլ, Ֆրանսա

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*