Հ.Յ.Դ.-ի Նախընտրական Քարոզարշաւի Մեկնարկ


ԵՐԵՒԱՆ.- Երկուշաբթի, Նոյեմբեր 26-ին, Հայաստանի Ա. Հանրապետութեան հիմնադիր Արամ Մանուկեանի արձանին մօտ, Հայ Յեղափոխական Դաշնակցութիւնը սկսաւ իր նախընտրական քարոզարշաւին «Հաւատարիմ հողին ու հային» կարգախօսին ներքեւ:
Դաշնակցութեան համամասնական եւ վարկանշային ցուցակով թեկնածու առաջադրուած Գեղամ Մանուկեանը իր ելոյթին ընթացքին նշեց, որ քարոզարշաւը կը սկսին Արամ Մանուկեանի արձանի քովէն, որպէսզի նախ հաշուետու ըլլան անոր, որ կերտած է պետականութիւն` 100 տարի առաջ սկսելով իր պայքարը:
«Այսօր նոյն գաղափարական հիմքով Հ․Յ․Դ․-ն կը շարունակէ ըսել` հաւատարիմ է հողին ու հայուն, այն հողին, որուն մէկ բեկորը 1915-ին Վանի մէջ կը պաշտպանէր Արամ Մանուկեանը, այն հողին, որուն մէկ ուրիշ բեկորը` արցախեանը, պաշտպանեցին ֆետայիները, այն հողին, որուն մէկ ուրիշ բեկորը կը կոչուի Ջաւախք: Մեր երազած հողը պէտք է պաշտպանուի», ըսաւ Գեղամ Մանուկեան:
Ան նշեց, որ այս ընտրութիւնները կը յատկանշուին կարեւոր հանգամանքով մը, այն է` կայ յոյս, որ այս ընտրութիւնները կայանան արդարութեան պայմաններու մէջ` առանց դրամի քսակներու: Սակայն, Գեղամ Մանուկեանի համաձայն, այս ընտրութիւնները ունին վտանգաւոր հարց` արդեօք անոնք պիտի ըլլա՞ն ծրագրային, գաղափարական պայքարի հիման վրայ:
«Կոչ կ՛ուղղենք ընտրութիւններուն մասնակցող բոլոր կուսակցութիւններուն եւ դաշինքներուն, վարչապետ Փաշինեանէն սկսեալ` մինչեւ նոր ձեւաւորուած կուսակցութիւններ, մտէք ընտրապայքարի մէջ` ներկայացնելու ծրագիրներն ու գաղափարները, չբաւարարուելու` ժողովրդային շարժումը դրօշակ դարձնելով, ինքնահաւան, ինքնասիրահարուած ըլլալով: Ատիկա կրնայ յանգեցնել վտանգաւոր գիծի, որ կարմիր կը կոչուի», ըսաւ Գեղամ Մանուկեան` աւելցնելով. «Այսօր` քարոզարշաւի առաջին օրը, «Իմ քայլը» դաշինքի անդամ Սասուն Միքայէլեանը ինքն իրեն թոյլ տուած է ապրիլ-մայիսի ժողովրդական շարժումը աւելի վեր դասելու, քան քանի մը տասնամեակ առաջուան համաժողովրդական ազատագրական պայքարը, որ կը կոչուի արցախեան: Սասուն Միքայէլեանը կա՛մ չէ հասկցած, թէ ի՛նչ կ՛ըսէ, կա՛մ ալ արցախեան հերոսամարտը նսեմացնելու փորձ կը կատարէ: Վստահաբար, ան կրնայ արդարանալ, որ մասնակցած է արցախեան ազատամարտին, բայց շատեր մասնակցած են` երկրապահներու նախկին նախագահէն սկսեալ, մինչեւ կամաւորները: Բայց այդ ոգին պահելն է կարեւորը: Յոյս ունենանք, որ Սասուն Միքայէլեանը չէ հասկցած, թէ ի՛նչ ըսած է: Որովհետեւ սկզբունքներով ու գաղափարներով յառաջ քալելու ժամանակն է»:
Քարոզարշաւի ընթացքին ելոյթով հանդէս եկաւ Հ․Յ․Դ․ Բիւրոյի քաղաքական ներկայացուցիչ, Հ․Յ․Դ․ համապետական ցուցակը գլխաւորող Արմէն Ռուստամեանը:
Դիմելով հայրենակիցներուն` ան ըսաւ. «Իսկապէս` վայրը պարտադրող է: Դաշնակցութեան այս ընտրարշաւը, որ կը սկսինք Արամ Մանուկեանի արձանին քովէն, բոլորս կը պարտաւորեցնէ ժողովուրդին հետ խօսիլ անկեղծ եւ ճիշդ, ներկայացնել մեր մտածումները, մեր գնահատականները ստեղծուած իրավիճակին վերաբերեալ, ինչպէս նաեւ մեր ընելիքները:

«Դաշնակցութիւնը կու գայ` մասնակցելու այս ընտրութիւններուն, որովհետեւ անցումային շրջափուլին գտնուող Հայաստանը այսօր կը դիմակայէ լրջագոյն վտանգներ եւ մարտահրաւէրներ: Գլխաւոր վտանգը այն է, որ նորը չդառնայ լաւ մոռցուած հինի կրկնութիւն կամ նախկինի նորօրեայ փաթեթաւորում: Վտանգը իրական է, որովհետեւ բոլոր տեսակի իշխանութիւններուն մօտ, իսկ ներկայիս իշխանութիւնները բացառութիւն չեն, գայթակղութիւնը միշտ մեծ է` իշխանութեան գալով ամրապնդել սեփական իշխանութիւնը` հին քաղաքական ու տնտեսական մենաշնորհները փոխարինելով նորերով: Անոր նշանները արդէն կան:
«Թէեւ կը յայտարարուի, որ իբրեւ թէ կատարուած են բոլոր խոստումները, սակայն տակաւին չէ վերացած անոնց իսկ կողմէ քննադատուած սուփըր վարչապետական համակարգը: Աւելի՛ն` չկայ երաշխիք, որ անիկա չփոխարինուի սուփըր նախագահականով:
«Նոյն դէմքերը կը մնան, բայց կը յայտարարուի, որ սակաւապետները այլեւս չկան, թերեւս այն պատճառով, որ անոնք արդէն դարձած են սեփական:
«Տնտեսական դաշտին մէջ նոյն անհատները պահպանած են իրենց գերակայ դիրքերը, բայց կը պարզուի, որ մենաշնորհներ ալ այլեւս չկան, թերեւս այն պատճառով, որ անոնք պատրաստակամութիւն կը դրսեւորեն սպասարկելու նոր իշխանաւորներուն:
«Վերջապէս, 90-ականներէն տեսած ենք, թէ ինչպէ՛ս կարելի է, 80 առ հարիւրէ աւելի ժողովուրդի վստահութիւնը սեփական իշխանութեան ամրապնդման ծառայեցնելով, շեղիլ համազգային նպատակներէն ու մսխել համազգային զարթօնքի հզօր ներուժը եւ կանգնիլ Արցախի յաղթանակը կորսնցնելու վտանգին դիմաց:
«Մենք իրաւունք չունինք նոյն փորձութեան տանիլ մեր ժողովուրդը: Այդ պատճառով Դաշնակցութիւնը կու գայ մասնակցելու այս ընտրութիւններուն:
«Գլխաւոր մարտահրաւէրը` գիտակցուած մերժումով անցնիլ զարգացման:
«Այն, ինչ որ մինչեւ հիմա եղած է, ըստ էութեան, վարչախումբի փաստացի փոփոխութիւն է, բայց ոչ լիարժէք յեղափոխութիւն: Յեղափոխութիւնը դեռ ապագային պիտի գայ: Յեղափոխութիւնը իշխանութեան գալով չի սկսիր, անիկա կը սկսի իշխանութեան գալէ ետք: Յեղափոխութիւնը կ՛ըլլայ լիակատար, երբ դրական տեղաշարժերը կը զգացուին բոլորի կենցաղին մէջ, երբ ոչ մէկ չքաւոր հայ մնայ մեր երկրին մէջ, երբ քատրերը նշանակուին ոչ թէ խնամի-ծանօթ-բարեկամ շրջանակէ, այլ արժանիներէ, վաստակ ունեցող ու գործ ընելու ընդունակ մարդոցմէ: Երբ ունենանք իսկապէս արդար Հայաստան:
«Անցած ընտրութիւններուն պատահական չէր, որ ՀՅԴ-ն կը մասնակցէր «Նոր սկիզբ, արդար Հայաստան» կարգախօսով: Նոր սկիզբը դրուեցաւ խորհրդարանական նոր համակարգով, եւ առաջին իսկ փորձութիւնը յաջողութեամբ պսակուեցաւ. խորհրդարանական համակարգի` ուժի մէջ մտնելէ անմիջապէս ետք տեղի ունեցաւ վարչապետի անարիւն փոփոխութիւն, որ իսկապէս աննախադէպ էր մեր նորանկախ պատմութեան մէջ:
«Մեզի կը մնայ, որ այս նոր սկիզբը տանի մեզի դէպի արդար Հայաստան:

«Այդ մեկնակէտէն է, որ Հ․Յ․Դ․-ն կը մասնակցի այս ընտրութիւններուն: ՀՅԴ-ն ընտրութիւններուն պիտի մասնակցի իր ազգային, ընկերվարական, ժողովրդավարական ու յեղափոխական տեսակին եւ առաքելութեան համապատասխան:
Հ․Յ․Դ․ Հայաստանի Գերագոյն մարմինի ներկայացուցիչ Արսէն Համբարձումեանը ելոյթին ընթացքին նշեց, որ սկիզբ կը դնեն քարոզարշաւին` վստահութեամբ, որ պիտի յաղթեն: Իսկ իրենց կարգախօսը իւրաքանչիւր դաշնակցականի էութիւնն է:
«Մեր նպատակն է կառուցել ազատ քաղաքացիի արդար եւ հզօր երկիր: Կառուցել ազատ, անկախ եւ միացեալ Հայաստան: Հ.Յ.Դ.-ն հանդէս կու գայ ազգային արժէքներու պահպանման, առանց զիջումներու զարգացման, ընկերային արդարութեան դիրքերէ», շեշտեց ան` նշելով, որ յառաջիկայ ընտրութիւնները պիտի կանխորոշեն երկրին զարգացման ապագան:
«Ընտրութիւններուն մասնակցող ուժերը` հին եւ նոր, ձեր տեսադաշտին մէջ են: Համեմատեցէ՛ք եւ կը տեսնէք, որ Դաշնակցութիւնը տարբեր է բոլորէն, քանի որ մէկ անձի կուսակցութիւն չենք, ունինք գաղափարական եւ ծրագրային սկզբունքներ: Մենք երբեք ամբոխավար չենք եղած եւ պիտի չըլլանք, որովհետեւ չենք ըսած բան մը եւ յետոյ` այլ բան: Մենք ինքնուրոյն քաղաքական ուժ ենք», նշեց Համբարձումեան` ակնարկելով, որ ներքին եւ արտաքին ուժերը փորձած են ազդեցութիւն բանեցնել Դաշնակցութեան վրայ, բայց ատիկա որեւէ մէկը չէ յաջողած ընել եւ պիտի չյաջողի, որովհետեւ Դաշնակցութիւնը ունի մէկ տէր` հայութիւնը:
Ըստ անոր, որքան ուժեղ ըլլայ Դաշնակցութիւնը, այնքան երկիրը արդար ու խաղաղ կ՛ըլլայ: «Պէտք է զարգանանք` առանց զիջելու, ասիկա պէտք է դառնայ գործ», ըսաւ Հ․Յ․Դ․ Հայաստանի Գերագոյն մարմինի ներկայացուցիչը:
Ելոյթով հանդէս եկաւ Հ․Յ․Դ․ պատգամաւորի թեկնածու, գիւղատնտեսութեան նախկին նախարար Արթուր Խաչատրեան:
Ան նշեց, որ Դաշնակցութիւնը իւրօրինակ կուսակցութիւն է եւ էապէս կը տարբերի Հայաստանի մէջ գործող միւս քաղաքական կառոյցներէն` ո՛չ միայն անով, որ մասնաճիւղեր ունի Հայաստանի, Արցախի եւ սփիւռքի մէջ, որ արդէն 128 տարի ժողովուրդին հետ է, այլ նաեւ անով, որ կուսակցութեան ընկերային-տնտեսական պատկերացումը, գաղափարախօսութիւնը ձախակողմեան է` ընկերվարական:
«Մենք կը հաւատանք, որ պետութիւնը էական դեր ունի կատարելու երկրի տնտեսական զարգացումը ապահովելու գործին մէջ: Մենք չենք հաւատար, որ շուկայի անհատ ձեռքը կրնայ կարգաւորել շուկան, ստեղծել բարեկեցիկ, արդար հասարակութիւն, հասարակութիւն մը, ուր իւրաքանչիւրը կը ստանայ իր արժանիքներուն, ներդրումին վայել: Մենք կը գտնենք, որ պետութիւնը չի կրնար ձեռքերը ծալած նստիլ, որ պետութեան վերապահուած է շատ կարեւոր դեր, որպէսզի երկիրը զարգանայ», ըսաւ Խաչատրեան:
Ան նշեց նաեւ, որ Դաշնակցութեան համար երկրին զարգացումը նոյնչափ կարեւոր է, որքան ընկերային արդարութիւնը: Խաչատրեանի համաձայն` ընկերային արդարութիւնը կոչուած է բաշխել ընկերային այն արժէքը, որ ստեղծած են հասարակութեան անդամները:

Ըստ անոր, ժողովուրդը չի բողոքեր միայն աղքատութեան, ծանր ընկերային պայմաններէ, այլ ժողովուրդի հիմնական բողոքը անարդարութիւնն է: «Տասնեակ հազարաւոր մարդիկ օրն ի բուն կ՛աշխատին, բայց լումաներ կը ստանան, իսկ սակաւապետները, որոնք սեփականատէր կը կոչուին, կը խլեն ազգային արժէքի զգալի մասը: Եւ այս սկզբունքային դիրքորոշումէն կը բխի մեր ընկերային-տնտեսական քաղաքականութիւնը: Մենք կը պահանջենք առաջանցիկ զարգացում, ներառական աճ, ընկերային արդարութիւն եւ կայուն զարգացում: Առաջանցիկ տնտեսական աճին մէջ էական դեր կը վերագրենք պետութեան. պետութիւնը պէտք է ստանձնէ տնտեսական զարգացման շոգեքարշի դերը, աշխուժօրէն վերացնէ շուկայի ձախողումները, ճգնաժամերը», ըսաւ Խաչատրեան:
Ըստ անոր, պետութիւնը պէտք է կարենայ ստեղծել աշխատատեղեր պետութիւն-սեփական ընկերութիւններ, պետութիւն-սեփական հատուած գործընկերութեան ձեւով: Եթէ չի գար սեփական ընկերութիւնը, ապա, ըստ Խաչատրեանի, պետութիւնը պէտք է լրացնէ այդ բացը այն բնագաւառներուն մէջ, ուր սեփականը կը վախնայ մտնել։
Բացի ատկէ, Խաչատրեան նշեց, որ պետութեան ստեղծած արժէքը պէտք է արդար բաշխուի` մարդիկ կ՛աշխատին, բայց չեն ստանար եկամուտի իրենց բաժինը: «Տնտեսական աճի պտուղները արդար չեն բաշխուիր: Ունինք թոշակառուներ, գործազուրկներ, որոնք կը ստանան չնչին գումարներ, մարդիկ ամբողջ կեանքը կ՛աշխատին, բայց անոնց կենսաթոշակները նոյնիսկ աղքատ գոյութիւնը չեն երաշխաւորեր: Արդեօք ատիկա կ՛ուզե՞նք մենք: Վստահաբար` ոչ: Մենք կը խօսինք համերաշխ հասարակութեան մասին եւ պէտք է մեր տնտեսական քաղաքականութեամբ երաշխաւորենք այդ համերաշխութիւնը: Այսօրուան հասարակութիւնը պէտք է ստեղծէ նաեւ գալիք սերունդներու բարեկեցութեան հիմքերը, պէտք է ճիշդ առողջապահական, կրթական քաղաքականութիւն վարենք: Այսօրուան սերունդը պատասխանատու է նաեւ գալիք սերունդներուն համար», յայտարարեց Խաչատրեան:
Անոր համաձայն, կայուն զարգացումը բնապահպանական էական բաղադրիչ ունի. շատ դիւրին է այսօր քամել ընդերքը, կեղտոտել օդը, հողը, ջուրը եւ հանել ոսկի, արծաթ, պղինձ, ինչ որ լումաներ նետել պետութեան` եկամտահարկի կամ շահութահարկի տեսքով, բայց հիմնականին մէջ նաեւ օֆշորային գրանցուած ընկերութիւնները առնեն ամբողջ շահոյթը: Խաչատրեան նշեց, որ այսօրուան սերունդը պէտք չէ գալիք սերունդներուն ձգէ քամած երկիր: «Գալիք սերունդներուն պէտք է ձգենք այն եւ աւելին, ինչ որ այսօրուան սերունդը ժառանգած է մեր նախնիներէն: Ցաւօք, վերջին 30 տարիներուն շեղած ենք մեր նշած երեք սկզբունքներէն` առաջանցիկ զարգացում, ներառական աճ, ընկերային արդարութիւն եւ կայուն զարգացում: Բոլոր կառավարութիւնները աջակողմեան եղած են, եւ տնտեսական ձախողումները, որ ունինք, նաեւ անոնցմէ կու գայ: Քուէարկեցէ՛ք Դաշնակցութեան օգտին, եւ մենք պիտի շրջենք մեր տնտեսական քաղաքականութեան անիւը, աւելի մեծ պատասխանատուութիւն պիտի վերագրենք պետութեան, պիտի հասնինք տնտեսական աճի ներառականութեան, ընկերային արդարութեան եւ կայուն զարգացման», խօսքը ամփոփեց Խաչատրեան:
ՀՅԴ-ի նախընտրական ցուցակով պատգամաւորի թեկնածու Արմենուհի Կիւրեղեան իր ելոյթին ընթացքին անդրադարձաւ Դաշնակցութեան ընկերային ծրագիրներուն: Ըստ անոր, ՀՅԴ-ն ընկերային պետութեան առաջնակարգ խնդիրներէն մէկը կը նկատէ իւրաքանչիւր քաղաքացիի արժանապատիւ կեանքի պահանջը: Բայց, Կիւրեղեանի համաձայն, ի՞նչ կ՛առաջարկէ մեզի այսօրուան կառավարութիւնը` կառավարութիւնը աշխատատեղերու ստեղծման փոխարէն կը վախցնէ ժողովուրդը աշխատատեղի կորսնցնելով, եթէ իրեն քուէ չտան:
«Ունինք առաջարկ` աշխատատեղերու, գործազրկութեան փոխարէն պետութեան կարգաւորման դերի բարձրացում` աշխատատեղեր ստեղծելու համար: ՀՅԴ-ն նկատել կու տայ, որ ընկերային պետութիւնը պարտաւոր է իր իւրաքանչիւր քաղաքացիին համար ունենալ աշխատատեղերու ստեղծման նպաստող ծրագիրներ: Ծրագիրներ, որոնք երիտասարդներուն կրթական համակարգէն ետք աշխատատեղերով ապահովելու կարելիութիւն կու տան, ծրագիրներ, որոնք միտուած կ՛ըլլան հաշմանդամութիւն ունեցողներուն աշխատատեղերով ապահովելուն, ծրագիրներ, որոնք միտուած կ՛ըլլան ժողովրդագրութեան հիմնական խնդիրները լուծելուն, յաջորդ երեխայի ծնունդը խթանող միջոցառումներ իրականացնելուն, ներգաղթը խթանելուն եւ արտագաղթը կանխելուն, կենսաթոշակի եւ նպաստի բարձրացում ապահովելուն», ըսաւ Կիւրեղեան:
Անոր համաձայն, այդ ծրագիրները իրականացնելու համար անհրաժեշտ է ժողովուրդի քուէն ու վստահութիւնը:
Կիւրեղեան նշեց, որ իրենք միշտ խօսած են կառավարման համակարգի փոփոխութեան անհրաժեշտութեան մասին եւ, ունենալով քիչ պատգամաւորներ Ազգային ժողովին մէջ եւ քանի մը նախարարութիւն կառավարութեան մէջ, կրցան հասնիլ այդ համակարգի փոփոխութեան:
«Ունենալով աւելի շատ քուէներ` մենք հաստատ պիտի կարենանք երկրին մէջ իրականացնել ընկերային արդարութիւն, նպաստել ընկերային պետութեան կայացման: Վստահեցէ՛ք ՀՅԴ-ին, այն կուսակցութեան, որ երբեք չէ ըսած բան մը եւ կատարած այլ բան, միշտ հետեւողական եղած է` իր ծրագիրները իրականացնելու համար: Նայեցէ՛ք մեր ցուցակներուն եւ համեմատեցէ՛ք այլ ցուցակներու կազմի հետ: Մենք ունինք կուսակցութիւն, որ իր ցուցակին մէջ ներառած է կառավարութեան բոլոր անդամները, քանի որ այլ անձեր չունի: Նայեցէ՛ք անոնց ցուցակին եւ կը տեսնէք, որ այդ նոյն անկարող խումբը այսօր ոչինչ կրնայ ընել եւ քարոզարշաւին իր ծրագիրներով դուրս գալու փոխարէն դուրս եկած է սեւ ու սպիտակի պայքարի, քանի որ առաջարկելիք ոչինչ ունի», ըսաւ Կիւրեղեան` աւելցնելով, որ Դաշնակցութիւնը կ՛առաջարկէ յստակ ծրագիրներ եւ յստակ լուծումներ եւ այդ ամէնը իրականացնող հզօր խումբ:
ՀՅԴ-ի անդամ Արծուիկ Մինասեանը Արամ Մանուկեանի արձանին մօտ սկսած քարոզարշաւի ժամանակ ժողովուրդին ըսաւ, թէ ինչո՛ւ պիտի ընտրեն Դաշնակցութիւնը: Առաջին` Դաշնակցութիւնը ունի յստակ ծրագիր` ընկերային-տնտեսականէն մինչեւ ազգի պահպանում, որ հիմնուած է յստակ արժեհամակարգին վրայ:
«Ցոյց տուէք գոնէ 2 կուսակցութիւն, որ կը բաւարարեն այս չափանիշը: Չէք գտներ, ի զուր մի՛ փնտռէք: Կուսակցութիւնները ստեղծուած են անձի շուրջ եւ չեն տեսներ Հայաստանի Հանրապետութեան զարգացման ապագան: Երկրորդ` Հ․Յ․Դ․-ն անձի շուրջ հաւաքուած կուսակցութիւն չէ, այլ գաղափարի շուրջ հաւաքուած եւ պատասխանատուութիւն կրող է: Եւ երրորդ` Դաշնակցութիւնը ժողովուրդի ծոցէն, ազգի տառապանքէն դուրս եկած կուսակցութիւն է: Անիկա ժողովուրդի կուսակցութիւնն է, այլասերուածութեան եւ հայ աւանդական ընտանիքը քանդող երեւոյթներու դէմ պայքարող կուսակցութիւնը: Եւ վերջապէս` Դաշնակցութիւնը իւրաքանչիւր հայն է: Վստահութիւնը Դաշնակցութեան նկատմամբ վստահութիւն է մեր հզօր երկրին, արժանապատիւ հայուն նկատմամբ», ըսաւ Մինասեան:

Ան շեշտեց, որ բացայայտ պիտի ըսեն, թէ ի՛նչ ըրած են երկրին մէջ արիւնահեղութիւնները կանխելու համար` 90-ականներէն մինչեւ վերջին օրերը: «Մենք բացայայտ պիտի ըսենք, թէ ի՛նչ ըրած է Դաշնակցութիւնը, որ հայը հայուն դէմ դուրս չգայ, որ նոր մարտի 1 չըլլայ», նշեց Արծուիկ Մինասեան:

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*