ԵՐՋ. ԶԱ­ՐԵՀ Ա. ԿԱ­ԹՈ­ՂԻ­ԿՈ­ՍԻ ՎԱԽ­ՃԱՆ­ՄԱՆ 50-ՐԴ ԵՒ ԵՐՋ. ԽՈ­ՐԷՆ Ա. ԿԱ­ԹՈ­ՂԻ­ԿՈ­ՍԻ ՎԱԽ­ՃԱՆ­ՄԱՆ 30-ՐԴ ՏԱ­ՐԵ­ԼԻՑ­ՆԵ­ՐՈՒ ՅԻ­ՇԱ­ՏԱ­ԿԻ ԵՐԵ­ԿՈՅ

8855  Այս տա­րի 2013 թուա­կա­նին կը զու­գա­դի­պին Մե­ծի Տանն Կի­լիկ­իոյ Կա­թո­ղի­կո­սու­թեան Գե­րա­նաշ­նորհ եր­կու Վե­հա­փառ­նե­րու` Զա­րեհ Ա. եւ Խո­րէն Ա.-ի վախ­ճան­ման տա­րե­լից­նե­րը: Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Արամ Ա. Վե­հա­փառ Հայ­րա­պե­տի բարձր հո­վա­նա­ւո­րու­թեամբ, Ուր­բաթ Ապ­րիլ 12-ի երե­կոյ­եան, Մայ­րա­վան­քէն ներս յի­շա­տա­կի երե­կոյ կա­տար­ուե­ցաւ Երջ. Զա­րեհ Ա. Կա­թո­ղի­կո­սի վախ­ճան­ման 50-րդ տա­րե­լի­ցին եւ Երջ. Խո­րէն Ա. Կա­թո­ղի­կո­սի վախ­ճան­ման 30-րդ տա­րե­լի­ցին նուիր­ուած:p14 ngar Նո­րին Սրբու­թեան յի­շա­տա­կի երե­կո­յի այս որո­շու­մով ար­ժա­նի յար­գանքն ու տուր­քը մա­տուց­ուե­ցաւ Հայ­րա­պետ­նե­րուն, որոնք իրենց գա­հա­կա­լու­թեան տա­րի­նե­րուն ան­սա­կարկ նուի­րու­մով այս դա­րա­ւոր Սուրբ Աթո­ռին մի­ջո­ցաւ ծա­ռա­յե­ցին Հայ եկե­ղեց­ւոյ եւ Հայ ժո­ղո­վուր­դին:

p14 aleccoԵրե­կոն սկսաւ 1988-ին Վե­հա­փառ Հայ­րա­պե­տին այն օրե­րուն Լի­բա­նա­նի Հա­յոց Թե­մի Առաջ­նորդ, Զա­րեհ Ա. Կա­թո­ղի­կո­սի վախ­ճան­ման ի յի­շա­տակ կա­տար­ուած ձեռ­նար­կի ըն­թաց­քին ար­տա­սա­նած խօս­քի ունկնդ­րու­թեամբ: Ապա, Երջ. Զա­րեհ Ա. Կա­թո­ղի­կո­սին մա­սին պատ­րաստ­ուած տե­սա­ե­րիզ ցու­ցադր­ուե­ցաւ, որ­մէ ետք Տի­ար Ալեք­քօ Պէ­զիք­եան վկա­յու­թիւն տուաւ Զա­րեհ Կա­թո­ղի­կո­սի մա­սին: Տի­ար Պէ­զիք­եան իր խօս­քին մէջ ըսաւ. “Ես Վե­հա­փա­ռը ճանչ­ցայ որ­պէս մարդ, որ­պէս հո­գե­ւոր հայր, իր պար­զու­թեամբ ու մա­նա­ւանդ իր նե­րո­ղամ­տու­թեան ոգի­ով“: Ապա խօ­սե­լով Վե­հա­փա­ռի ան­ձին ու գոր­ծու­նէ­ու­թեան մա­սին, Տի­ար Ալեք­քօ ըսաւ. “Այ­սօր կը խօս­ուի Հռո­մէ­ա­կան Եկե­ղեց­ւոյ նո­րըն­տիր Գա­հա­կալ Նո­րին Սրբու­թիւն Փրան­կիս­կոս Ա.ի պար­զու­թեան ու հա­մես­տու­թեան մա­սին: Ու կը մոռ­նանք, որ մենք 57 տա­րի­ներ առաջ, ու­նե­ցած ենք նոյն ար­ժա­նիք­նե­րով ու շնորհք­նե­րով Վե­հա­փառ մը, յան­ձինս Զա­րեհ Կա­թո­ղի­կո­սին“:
Իր խօս­քի աւար­տին, Տի­ար Պէ­զիք­եան ըսաւ. “Զա­րեհ Կա­թո­ղի­կոս նա­հա-տակ­ուե­ցաւ: Յար­գանք Նա­հա­տակ Զա­րեհ Ա. Կա­թո­ղի­կո­սին ու բիւր յար­գանք Անոր ան­մար յի­շա­տա­կին“:

Պէ­զիք­եա­նի խօս­քէն ետք, ցու­ցադր­ուե­ցաւ Երջ. Խո­րէն Ա. Կա­թո­ղի­կո­սի մա­սին պատ­րաստ­ուած տե­սա­ե­րի­զը, որ­մէ ետք Խո­րէն Կա­թո­ղի­կո­սի մա­սին իր վկա­յու­թիւնը տուաւ երես­փո­խան Յա­կոբ Բագ­րա­տու­նին, որ խօ­սե­լով Երջ. Խո­րէն Կա­թո­ղի­կո­սի մա­սին, նախ եւ առաջ յայտ­նեց, որ Երջ. Խո­րէն Կա­թո­ղի­կո­սը ճանչ­ցած է իր փոքր տա­րի­քէն, որով­հե­տեւ Ան իրենց ըն­տա­նի­քին մօ­տիկ բա­րե­կա­մը եղած էր: Տի­ար Բագ­րա­տու­նի նա­եւ ըսաւ. “Տա­րի­նե­րու թա­ւալ­քին հետ աւե­լի ճանչ­ցայ Վե­հա­փա­ռը: Բա­ցա­ռիկ կա­րո­ղու­թիւն­նե­րով օժտ­ուած անձ էր ան: Իր անու­նին կապ­ուած են շի­նա­րա­րա­կան, մշա­կու­թա­յին, Ապ­րիլ­եան Յու­շար­ձա­նի կանգ­նու­մին եւ այլ բազ­մա­թիւ իրա­գոր­ծում­նե­րու հետ:Շի­նա­րար էր Խո­րէն Կա­թո­ղի­կո­սը“: Շա­րու­նա­կե­լով իր խօս­քը Տի­ար Յա­կոբ աւել­ցուց. “52 տա­րի­ներ Լի­բա­նա­նի մէջ ան­ցու­ցած տա­րի­նե­րու ըն­թաց­քին, իր կա­տա­րած իրա­գոր­ծում­նե­րը կը վկա­յեն Խո­րէն Կա­թո­ղի­կո­սի շի­նա­րար ոգի­ին, ու բազ­մա­թիւ կա­ռոյց­ներ կը կրեն Վե­հա­փա­ռին ճակ­տի քրտին­քը“: Աւար­տե­լով իր խօս­քը, ան ըսաւ. “Խո­րէն Վե­հա­փա­ռը Մե­ծի Տանն Կի­լիկ­իոյ Կա­թո­ղի­կո­սու­թեան Ամե­նայն Հա­յոց Կա­թո­ղի­կո­սը եղաւ, որ բո­լո­րին կող­մէ սիր­ուե­ցաւ“:p14 aram cath

Տե­սա­ե­րիզ­նե­րու ցու­ցադ­րու­թեան ու վկա­յու­թիւն­նե­րուն ըն­թաց­քին մէ­ջընդ­մէջ ելոյթ ու­նե­ցան Ճէն­տէ­րէճ­եան եղ­բայր­նե­րը ջու­թա­կով, Յաս­միկ Գաս­պար­եանն ու Տա­թե­ւիկ Ար­թին­եա­նը դաշ­նա­մու­րով, եւ Շո­ղիկ Թո­րոս­եա­նը մե­ներ­գու­թեամբ:

Աւար­տին, Երջ. հայ­րա­պետ­նե­րուն մա­սին իր վկա­յու­թիւնը տուաւ նա­եւ անոնց Արամ Ա. Վե­հա­փառ Հայ­րա­պե­տը: Իր խօս­քին սկիզ­բը Նո­րին Սրբու­թիւնը ըսաւ. “Ամ­բող­ջա­կան հա­ւա­տար­մու­թիւն եւ անանձ­նա­կան նուի­րում: Այս բա­ռե­րով կը բնո­րոշ­ուին մեր եր­կու սի­րե­լի Երջ. Կա­թո­ղի­կոս­նե­րը“:

Ան նշեց թէ Մե­ծի Տանն Կի­լիկ­իոյ Կա­թո­ղի­կո­սու­թիւնը, յետ եղեռն­եան շրջա­նին կայք հաս­տա­տե­լէ ետք Ան­թիլ­ի­ա­սի մէջ, իր առա­քե­լու­թեան գլխա­ւոր նպա­տա­կը եղած է պահ­պա­նել մեր ժո­ղո­վուր­դին զա­ւակ­նե­րը, վառ պա­հել անոնց հոգի­ին մէջ Ս. Թա­դէ­ոս-Բար­թու­ղի­մէ­ոս­եան ու Ս. Լու­սա­ւորչ­եան ջինջ հա­ւատ­քը Աստ­ուա­ծորդի­ին նկատ­մամբ: Ամուր ու կառ­չած պա­հել զա­նոնք ազ­գա­յին ու մշա­կու­թա­յին ար­ժէք­նե­րուն կա­րե­նալ հա­յա­բար ապ­րե­լու սե­փա­կան ու պա­պե­նա­կան հո­ղե­րէն դուրս մնա­լէ ետք: Կի­լիկ­եան դա­րա­ւոր Սուրբ Աթո­ռին ուխտ­եալ սպա­սար­կու­նե­րը իրենց Վե­հա­պետ­նե­րուն գլխա­ւո­րու­թեամբ ու իմաս­տուն առաջ­նոր­դու­թեամբ այս ուղ­ղու­թեամբ է որ գոր­ծած ու ծա­ռա­յած են:
p14 hagopՇա­րու­նա­կե­լով իր խօս­քը, Նո­րին Սրբու­թիւնը ըսաւ. “Այս ձեռ­նար­կին նպա­տա­կը անց­եա­լը յի­շել է եւ մեր յար­գան­քը մա­տու­ցել է անոնց ծա­ռա­յա­կան վաս­տա­կին: Եր­կու Վե­հա­փառ Հայ­րա­պետ­նե­րը եղած են ուխ­տա­կից ու գոր­ծա­կից: Տար­բեր խառն­ուած­քով եւ տար­բեր շնորհք­նե­րով օժտ­ուած էին անոնք, սա­կայն իրենց ծա­ռա­յա­կան ոգին նոյնն էր եւ անոնք իրենց ան­ձե­րը Աւե­տա­րա­նա­կան ճշմար­տու­թեամբ  գո­յիւ չափ զկեանս իւր­եանց  դրին Հայ եկե­ղեց­ւոյ, Հայ ժո­ղո­վուր­դին եւ Մե­ծի Տանն Կի­լիկ­իոյ Կա­թո­ղի­կո­սու­թեան բա­րօ­րու­թեան ու բար­գա­ւաճ­ման հա­մար“: Իր խօս­քի աւար­տին, Վե­հա­փառ Հայ­րա­պե­տը ըսաւ. “Մեր սի­րե­լի Կա­թո­ղի­կոս­նե­րը կը մնան խորհր­դա­նիշ գա­լիք բո­լոր սե­րունդ­նե­րուն: Անոնք տագ­նա­պե­ցան, տքնե­ցան, ծա­ռա­յե­ցին այս Սուրբ Աթո­ռին, Հայ եկե­ղեց­ւոյ ու Հայ ժո­ղո­վուր­դին, եւ վստահ եմ այ­սօր, որ անոնք կը հրճուին ի տես մեր ժո­ղո­վուր­դի կեան­քէն ներս տա­կաւ ամ­րապն­դուող ազ­գա­յին մի­աս­նա­կա­նու­թեան“:

Նշենք թէ, 2003-ին Կա­թո­ղի­կո­սա­րա­նի տպա­րա­նէն լոյս տե­սած է Երջ. Զա­րեհ Կա­թո­ղի­կո­սին “Յով­հան Ոս­կե­բե­րան եւ իր “Մատ­թէի մեկ­նու­թիւն“ը“ աշ­խա­տա­սի­րու­թիւնը: Իսկ վեր­ջին այս մի քա­նի օրե­րուն, լոյս տե­սաւ Երջ. Խո­րէն Կա­թո­ղի­կո­սին “Կոն­դակ­ներ, Պատ­գամ­ներ եւ Քա­րոզ­ներ“ հա­տո­րը:

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*