ՀԱ­ՄԱ­ՀԱՅ­ԿԱ­ԿԱՆ ՄԻ­ԵՒ­ՆՈՅՆ ՄԱՐ­ՏԱՀ­ՐԱ­ՒԷ­ՐԸ ԱՆ­ՏԵ­ՂԻ­ՏԱ­ԼԻ ՊԱՅ­ՔԱՐ ՊԱ­ՀԱՆ­ՋԱ­ՏԻ­ՐՈՒ­ԹԵԱՆ

0 0
Read Time:11 Minute, 28 Second

ԱՐ­ՄԷՆ ՏՕ­ՆՈՅ­ԵԱՆ

 

Ամէն հայ, հայ­րե­նի­քէն մին­չեւ սփիւռք­եան ափե­րուն ցրուած, սրտատ­րոփ կը հե­տե­ւի լու­րե­րուն, թէ արդ­եօք աշ­խար­հի ճա­կա­տա­գի­րը վա­րող եւ գեր­պետու­թիւն հան­դի­սա­ցող Ամե­րի­կան պի­տի շա­րու­նա­կէ՞ պաշտ­պա­նել թրքա­կան ոճ­րա­գործ յա­մա­ռու­թիւնը` մեր­ժե­լով ճանչ­նալ Լա­փա­լիս­եան ճշմար­տու­թիւն դար­ձած Ցե­ղաս­պա­նու­թիւնը:

Թէ արդ­եօ՞ք մին­չեւ երբ, ինք­զինք ազա­տու­թեան եւ ար­դա­րու­թեան դրօ­շակակիր­նե­րը նկա­տող Ամե­րի­կան պի­տի շա­րու­նա­կէ՞ թի­կունք կանգ­նիլ Թուրք­իոյ:

Բայց այս անար­դա­րու­թեան դէմ պայ­քա­րե­լով հա­յու­թիւնը եր­բեք պի­տի չկքի ճնշում­նե­րու եւ թշնա­մու­թեանց առ­ջեւ:

Հա­յը եղաւ այն ժո­ղո­վուր­դը, որ ապ­րած ու գո­յա­տե­ւած ըլ­լա­լով աշ­խար­հի ամե­նէն վայ­րագ ցե­ղե­րու տի­րա­պե­տու­թեան տակ, անոնց խու­ժա­նա­յին յար­ձա­կում­նե­րուն դէմ իր ու­ժե­րուն նե­րած չա­փով պայ­քա­րե­ցաւ, պարտ­ուե­ցաւ, լռեց, ապ­րե­ցաւ ներ­քին, կրօ­նա­կան, մտա­ւո­րա­կան, ազ­գա­յին կեանք: Ապ­րե­ցաւ մարդ­կա­յին սրբու­թիւն­նե­րով եւ ազ­գա­յին ժա­ռան­գու­թեան հպար­տու­թեամբ: Եւ երբ դա­րա­ւոր հայ­րե­նի­քի հսկայ տա­րածք­նե­րը կորսն­ցուց, իր ցե­ղի յա­ւեր­ժու­թեան վրայ ու­նե­ցած ան­հուն հա­ւատ­քը զինք պա­հեց, զինք փրկեց դժոխ­քէն եւ ան­գամ մը եւս հայ­րե­նի­քի մէկ մա­սին վրայ ծաղ­կե­ցաւ` Հա­յաս­տան կեր­տեց:

Աշ­խար­հի բա­զամ­թիւ լե­զու­նե­րով գրուե­ցաւ այդ ող­բեր­գու­թիւնը: Ու տա­կա­ւին իրենց խղճմտանք­նե­րը քա­ղա­քա­կա­նու­թեան հետ չշփո­թած մար­դիկ` պատ­մե­ցին, դա­տա­պար­տե­ցին եղած ան­մարդ­կայ­նու­թիւնը:

Հայ ազ­գը բո­վան­դակ պատ­մու­թեան ըն­թաց­քին, թէ­եւ աշ­խար­հաս­փիւռ, բայց պատ­րաս­տու­թեամբ, իրա­զե­կու­թեամբ, վճռա­կա­մու­թեամբ եւ իր դա­տին հան­դէպ մի­աս­նու­թեամբ այ­սօր իր կո­րուս­տը դա­տի վե­րա­ծած է եւ իր դա­տը` պա­հան­ջա­տի­րու­թեան:

Առա­ջին հանգր­ուա­նը եղաւ Հա­յաս­տա­նի կեր­տու­մը, Ռու­բէն Տէր Մի­նաս­եան բա­ցատ­րու­թեամբ “1918 Մա­յիս 28ին, թէ­եւ ազ­գա­յին խոր­հուր­դը իրեն յայ­տա­րա­րած էրհա­յաբ­նակ գա­ւառ­նե­րի գե­րա­գոյն իշ­խա­նու­թիւն, բայց փաս­տօ­րէն ստեղծ­ուած էր ան­կախ Հա­յաս­տան, Արա­րատ­եան աշ­խար­հի բե­կոր­նե­րի վրայՀա­յաս­տա­նի Խորհր­դա­րա­նը ամե­նա­յա­ռա­ջա­դէմ հան­րա­պե­տու­թեանց փոք­րիկ մի նմոյշ պի­տի ներ­կա­յաց­նէր, թէ իր ռազ­մա­վա­րու­թեամբ, թէ իր ազա­տա­սէր, համ­բե­րա­տար պե­տա­կան մտօք:

Պե­տա­կանևազ­գա­յին մտա­ծո­ղու­թիւնը աճե­ցաւ հա­մայն հա­յու­թեան մէջ, յան­գե­լու Մի­աց­եալ եւ Ան­կախ Հա­յաս­տա­նի գա­ղա­փա­րին:

Յաղ­թա­նա­կը զօ­րա­ցուց հա­ւատ­քը:

Յաղ­թա­նա­կը քան­դեց ազ­գա­յին իրա­ւունք­նե­րուն հաս­նե­լու մեր առ­ջեւ ցցուած պատ­նէշ­նե­րը:

Եւ այս հանգր­ուա­նը դարձ­նե­լով հին ու ուխտ­եալ դա­տի կա­րե­ւոր նուա­ճում, այ­սօր մեր իրա­ւունք­նե­րուն հա­տու­ցու­մը կը պա­հան­ջեն սե­րունդ­նե­րը, պե­տա­կան հայ­րե­նի­քով կամ տա­րաս­փիւռ հա­յու­թեամբ:

Հա­տու­ցում պա­հան­ջա­տի­րա­կան ոճով, իջած աշ­խար­հի բո­լոր հրա­պա­րակ­նե­րուն վրայ, պա­հան­ջե­լով Մեծ Տէ­րու­թիւն­նե­րէն, որ ազա­տու­թեան, ար­դա­րու­թեան, իրա­ւունք­նե­րու պաշտ­պա­նու­թեան լօ­զունգ­նե­րը վե­րած­ուի ճշմար­տու­թեան, արար­քի:

Որ­քան ալ մեր հո­ղե­րուն եւ մեր կեան­քի տնօ­րի­նում­նե­րը նեն­գա­փո­խե­ցին, մեր ակն­կա­լու­թիւն­նե­րը չա­րա­շա­հե­ցին, որ­քան  տա­րի­ներ շա­րու­նակ խա­բե­ցին, կեղ­ծե­ցին, բայց հա­յու­թիւնը ամ­րա­կուռ հա­ւատ­քով, իր սե­փա­կան մի­ջոց­նե­րով դատ հե­տապն­դե­լու եր­դու­մով, ապ­րիլ, օրե­րու խա­բե­պա­տիր  ար­կա­ծախնդ­րու­թիւն­նե­րը տա­նե­լով հան­դերձ չդադ­րե­ցաւ հե­տապն­դե­լէ  իր իրա­ւուն­քը:

Այժմ ար­դէն, ամէ­նու­րէք, հա­յու­թիւնը իր քա­ղա­քա­կան եւ ընդ­հան­րա­կան զար­թօն­քին մէջ` Հայ Դա­տը հռչա­կած է իր գո­յու­թեան խա­րիս­խը:

Պա­հան­ջա­տի­րու­թիւն անոնց­մէ, որոնք հա­յու­թեան ժա­մա­նա­կա­կից բո­լոր քա­ղա­քա­կան վե­րի­վայ­րում­նե­րու ակա­նա­տես­ներն ու մաս­նա­կից­ներ հան­դի­սա­ցան:

Պա­հանջ անոնց­մէ, որ մեր դա­տը չդարձ­նեն իրենց պե­տա­կան արեւ­տու­րի խա­ղա­քարտ:

Ամե­րի­կան մաս­նա­ւո­րա­բար, իր գեր­պե­տու­թեան ամե­նահ­զօ­րա­յին իրա­վի­ճա­կով այ­սօր պէտք է յի­շէ այն ող­բեր­գու­թիւնը, որուն ոչ միայն ակա­նա­տե­սը այլ եւ ամե­նէն վա­ւե­րա­կան վկա­նե­րը եղան իր հիւ­պա­տոս­նե­րը, դես­պան­նե­րը, գրող­նե­րը, կո­տո­րած­նե­րու ըն­թաց­քին եկե­ղե­ցի­նե­րու մէջ հայ մա­նուկ­նե­րու ճա­կա­տագ­րով մտա­հոգ իր բա­րե­պաշտ ժո­ղո­վուր­դը: Այս բո­լո­րին հա­մար հա­զա­րա­ւոր էջե­րու աղ­բիւր­ներ կան, սկսեալ պաշ­տօ­նա­կան նկա­րա­հա­նում­նե­րէն մին­չեւ ամե­րիկ­եան բա­րե­սի­րա­կան ըն­կե­րու­թիւն­նե­րուն կող­մէ` հայ որ­բե­րու բազ­մա­թիւ նկար­նե­րու հրա­տա­րա­կու­թիւն­նե­րը:

Աշ­խար­հի բո­լոր ազ­գե­րէն կը պա­հան­ջենք, ամէն բա­նէ առաջ դա­տա­պար­տու­թիւն: Կը պա­հան­ջենք որ քա­ղա­քա­կիրթ նկա­տուող ազ­գե­րը, եր­կիր­նե­րը Թուրքիոյ հետ իրենց յա­րա­բե­րու­թեան մէջ ի սէր մարդ­կա­յին ար­դա­րու­թեան, պա­հան­ջեն այդ երկ­րէն, որ ճանչ­նան իրենց նախ­նի­նե­րուն սխա­լը եւ քա­ւեն անոնց մեղ­քը:

և Ճանչ­նալ Ցե­ղաս­պա­նու­թիւնը իբ­րեւ պատ­մա­կան արարք, որ­պէս­զի եր­կու սահ­մա­նա­կից եր­կիր­նե­րը, թէ­եւ ու­շա­ցած, բայց կա­րե­նան գոհ եւ հա­մե­րաշխ գո­յակ­ցիլ:

և Շնոր­հիւ տար­ուած պա­հան­ջա­տի­րա­կան աշ­խա­տանք­նե­րուն, այ­սօր ար­դէն բազ­մա­թիւ եր­կիր­ներ, պաշ­տօ­նա­պէս ճանչ­ցած են Ցե­ղաս­պա­նու­թիւնը: Շա­րու­նա­կենք այդ աշ­խա­տան­քը:

և Թուրք­իոյ մուտ­քը Եւ­րո­միու­թեան ըն­տա­նի­քէն ներս, կա­նուխ կամ ուշ պի­տի շա­րու­նակ­ուի մերժ­ուիլ: Եւ­րո­խորհր­դա­րա­նը պաշ­տօ­նա­պէս պի­տի ճանչ­նայ Ցե­ղաս­պա­նու­թիւնը:

և Ամե­րի­կան, որուն քա­ղա­քա­ցի­ներն ենք մենք, ցարդ չէ դա­սած ինք­զինք այն եր­կիր­նե­րու շար­քին, որոնք յա­ջո­ղած են բարձ­րա­նալ քա­ղա­քակր­թու­թեան մա­կար­դա­կին եւ հե­ռա­ւոր ափե­րուն մար­դոց եւ պե­տու­թիւն­նե­րուն կեան­քե­րը տնօ­րի­նե­լու փո­խա­րէն, իր զի­նա­կից­նե­րուն թե­լադ­րել կամ պար­տադ­րել յար­գել պատ­մա­կան ճշմար­տու­թիւնը, ազ­գե­րու իրա­ւունք­նե­րը, ար­դա­րու­թիւնը:

և Երե­ւոյ­թը զար­մա­նա­լի եւ խրա­խու­սիչ է, երբ կը գտնուին թուրք մտա­ւո­րա­կան­ներ Թուրք­իոյ մէջ, որոնք կը դա­տա­պար­տեն անար­դա­րու­թիւնը, եւ իրենց ձայ­նը կը բարձ­րաց­նեն նոյ­նիսկ ճա­կա­տե­լով իրենց կա­ռա­վա­րու­թեան դէմ: Վեր­ջա­պէս մի մոռ­նաք, որ դա­րա­ւոր յա­րա­բե­րու­թեան մէջ եղած ենք Թուրք­իոյ հետ, Արեւմտ­եան Հա­յաս­տա­նի բո­լոր քա­ղաք­նե­րէն, բնա­կա­վայ­րե­րէն սկսեալ:

և Քա­ղա­քա­կան թա­քուն տու­եալ­նե­րը ցոյց կու տան այ­սօր, որ 1970էն սկսեալ Ամե­րի­կա­յի Պե­տա­կան բա­ժան­մուն­քը Ցե­ղաս­պա­նու­թեան ճա­նաչ­ման օգ­տին Մ.Ա.Կ.ի են­թա­յանձ­նա­խում­բին դէմ եղած է:

և Կը հաս­տատ­ուի, որ Ամե­րի­կան բո­լոր եր­կիր­նե­րու մէջ ամե­նէն թրքա­սէր եղած է եւ կը մնայ, ամէն գնով պաշտ­պա­նե­լու անոր մաս­նակ­ցու­թիւնը Եւ­րո­միու­թեան, մի­ա­նա­լով անոր Ցե­պաս­պա­նու­թեան ու­րաց­ման մէջ:

և Թուրք կա­ռա­վա­րու­թիւնը մեզ­մէ ստա­ցած միլի­ոն­նե­րը կը ծախ­սէ Ամե­րի­կա­յի մէջ մեր աչ­քե­րուն առ­ջեւ մե­զի դէմ պայ­քա­րե­լու, նոյ­նիսկ գոր­ծա­կալ ու­նե­նա­լով Ամե­րի­կա­յի նախ­կին պե­տա­կան բարձ­րաս­տի­ճան անձ­նա­ւո­րու­թիւն­նե­րը:

և Թուրք­ի­ան, իբ­րեւ մէ­կը ամե­րիկ­եան “հա­ւա­տա­րիմ“ դաշ­նա­կից­նե­րէն, կը վա­յե­լէ տնտե­սա­կան մե­նաշ­նոր­հը իր ար­տադ­րու­թիւն­նե­րը ողո­ղե­լով եր­կի­րը:

և Երբ կը խմոր­ուէր Իթ­թի­հա­տա­կան կու­սակ­ցու­թեան ծրա­գի­րը Փա­րի­զի մէջ երիտևթուրք ղե­կա­վար­նե­րուն օգ­նու­թեան կը հաս­նէ­ին հայ ան­ուա­նի քա­ղա­քա­կան անձ­նա­ւո­րու­թիւն­ներ, բայց այդ նոյն ղե­կա­վար­ներ չէ­ի՞ն որ “հան­ճա­րեղ“ գաղտ­նա­պա­հու­թեամբ կազ­մա­կեր­պե­ցին Հայ­կա­կան Ցե­ղաս­պա­նու­թիւնը:

և Որ­քա­նո՞վ նպաս­տե­ցին աշ­խար­հա­մար­տին մե­զի դաշ­նա­կից­նե­րը:

Տե­սանք այդ բո­լո­րը:

և ՍփիւռքևՀայ­րե­նիք այ­սօր ար­դէն հա­յու­թեան թիւը 8 միլի­ո­նը ան­ցած է:

Եւ այս թիւին սփիւռ­քա­հա­յու­թեան կա­րե­ւոր տո­կո­սա­յին գո­յու­թիւնը կը գտնուի Ամե­րի­կա­յի մէջ:

Զօ­րա­ցած ենք այս­տեղ, տնտե­սա­պէս, պէտք է զօ­րա­նանք նա­եւ քա­ղա­քա­կա­նա­պէս, պի­տի մաս­նակ­ցինք նա­խա­ձեռ­նու­թիւն­նե­րու, շա­հինք հա­մակ­րան­քը պե­տա­կան մար­դոց, մաս­նակ­ցինք անոնց ընտ­րու­թիւն­նե­րուն, պա­հանջ ներ­կա­յաց­նե­լով, որ Ուա­շինկ­թըն ճանչ­նայ եւ ըն­դու­նի Հայ­կա­կան Ցե­ղաս­պա­նու­թիւնը:

Այս դժուար եւ դեր­բուկ ճա­նա­պարհ­նե­րը հար­թե­լու վճռա­կա­մու­թիւնը ծուն­կի պի­տի բե­րէ թրքա­սէր եր­կիր­նե­րը, նա­եւ ան­պայ­մա­նօ­րէն Ամե­րի­կան:

Ամէն հա­յու ճի­տին պարտքն է, հնա­րա­ւո­րու­թեան չա­փով, պրկուած ան­խու­սա­փե­լի պայ­քար­նե­րուն մաս­նակ­ցիլ, կազ­մա­կերպ­ուած բո­լոր մի­ջո­ցա­ռում­նե­րով, բո­լոր երկ­նա­կա­մար­նե­րուն տակ անխ­տիր, բո­լոր անհ­րա­ժեշտ գո­յու­թիւն ու­նե­ցող կամ ստեղ­ծա­գոր­ծե­լի ներդ­րում­նե­րով, որ­պէս­զի այս քա­ղա­քա­կան դա­սա­ւո­րում­նե­րու ժա­մա­նա­կաշր­ջա­նին, երբ Եւ­րո­պա­յէն մին­չեւ հե­ռա­ւոր Անդր­կով­կաս, ազ­գա­յին օճախ­նե­րու վե­րա­դա­սա­ւո­րում­ներ տե­ղի կ՛ու­նե­նան, հա­յու­թիւնը եւս իր ակն­կա­լու­թիւն­նե­րուն ար­ժա­նա­նայ:

Այս բո­լո­րէն ետք, մի­ակ քայ­լը կը կրկնենք, քա­ղա­քա­կա­նա­ցած Սփիւռքն ու պե­տա­կա­նա­ցած Հա­յաս­տա­նը պի­տի ըլ­լայ:

Եւ իրա­րու հետ գոր­ծակ­ցա­բար, իրա­րու հնա­րա­ւո­րու­թիւն­նե­րէն օգտ­ուե­լով, պէտք է մեր պայ­քա­րը մէկ ճա­կա­տի վե­րա­ծենք բո­լոր եր­կիր­նե­րու մէջ, ուր հա­յեր կան ՊԱ­ՀԱՆ­ՋԱ­ՏԻ­ՐՈՒ­ԹԻՒՆ:

Սա­կայն յար­գենք յա­ջո­ղու­թեան պայ­ման­նե­րը ան­դա­դար ծա­նօ­թա­նա­լով մեր պատ­մու­թեան, ար­ծար­ծենք տխուր էջե­րը, անոնց կող­քին մեր սե­րունդ­նե­րուն ներ­կա­յաց­նե­լով մեր յաղ­թա­նակ­նե­րու հպար­տու­թիւնը:

Ամէն հայ` իր ազ­գայ­նա­կան զօ­րու­թեամբ, ու­նի իր ճի­տին պարտ­քը` Ամե­րի­կա­յի մէջ յա­ջողց­նել Ցե­ղաս­պա­նու­թեան ճա­նա­չու­մը:

Happy
Happy
0 %
Sad
Sad
0 %
Excited
Excited
0 %
Sleepy
Sleepy
0 %
Angry
Angry
0 %
Surprise
Surprise
0 %
Previous post ՍԼԱՔ.- ԱՆ­ԳՈՐ­ԾՈՒ­ԹԻՒՆԸ ԴԱՐ­ՄԱ­ՆԵ­ԼՈՒ ՀՆԱՐՔ ՄԸ
Next post ԵՐԵ­ՒԱ­ՆԻ ՏԻԿ­ՆԻ­ԿԱ­ՅԻՆ ԹԱՏ­ՐՈ­ՆԻ ԴԵ­ՐԱ­ՍԱՆ­ՆԵ­ՐԸ ՄԱՆ­ԿԱ­ԿԱՆ ՊԱՏ­ՐԱՆՔ­ՆԵ­ՐԸ ԿԵԱՆ­ՔԻ ԿԸ ԿՈ­ՉԵՆ ՆԻՒ ԵՈՐ­ՔԻ ՄԷՋ

Average Rating

5 Star
0%
4 Star
0%
3 Star
0%
2 Star
0%
1 Star
0%

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Social profiles