ԷՐ … ՍԿՍԵԱԼ

Ղու­կա­սի Աւե­տա­րա­նը՝ շե­փո­րի հզօր հնչիւ­նին նման՝ Ս. Ծննդեան պատ­մու­թիւնը կը սկսի ամ­բող­ջա­կան պերճ ու տպա­ւո­րիչ շու­քո­վը աշ­խար­հա­յին ու­ժին:  Կ’իմա­նանք կայ­սե­րա­կան հրա­մա­նի մը մա­սին՝ ուղղ­ուած բո­վան­դակ աշ­խար­հին:  Կը պատ­կա­ռինք վե­րին իշ­խա­նու­թե­նէն՝ որ կը հրա­հան­գէ եւ հարկ կը սահ­մա­նէ:  Կ’ապ­շինք Հռո­մէ­ա­կան կայ­սեր ան­ուան գրա­ւիչ յի­շա­տա­կու­թեան ի լուր:  Ասոնք ժա­մա­նա­կա­կից մար­դոց վստա­հու­թիւն ներշն­չող այն հե­նա­կէ­տերն էին, զորս Պատ­մու­թիւնը պի­տի ընդգ­ծէր՝ երբ կա­րե­ւոր գրքեր գրուէ­ին:

Սա­կայն  քա­նի մը բա­ռե­րու սահ­մա­նէն ան­դին անց­նե­լով՝ Ղու­կաս Աւե­տա­րա­նիչ յան­կարծ տե­սա­րա­նը կը շրջէ աշ­խար­հա­տա­րած թա­տե­րա­բե­մէ մը դէ­պի կայս­րու­թեան ծայ­րա­մա­սե­րուն վրայ գտնուող փոք­րիկ գիւ­ղա­քա­ղաք մը, քա­ղա­քա­կան ու­ժի ոլոր­տէն դէ­պի ըն­տա­նե­կան հո­գե­րով տուայ­տող զոյգ մը:   Տու­նէն շատ հե­ռու, տղա­բեր­քի սպաս­ման վի­ճա­կին մէջ՝ անոնք կը թուին ըլ­լալ անօգ­նա­կան աշ­խար­հի հսկայ ու­ժե­րուն դի­մաց:  Անոնց ան­պաշտ­պան վի­ճա­կը հա­մա­ռօտ կե­պով ներ­կա­յաց­ուած է մէկ նա­խա­դա­սու­թեամբ. »Եւ ան ծնաւ իր անդ­րա­նիկ որ­դին, փաթ­թեց զայն խան­ձա­րու­րի մէջ եւ դրաւ մսու­րը, որով­հե­տեւ իջե­ւա­նին մէջ իրենց հա­մար տեղ չկար«: (Ղու­կաս, Բ. 7)

Մին­չեւ այս կէ­տը՝ մե­զի նոյ­նիսկ չէ յայտն­ուած փոք­րի­կին անու­նը:  Բայց յե­տա­գայ էջե­րուն մէջ եւ դա­րե­րու ըն­թաց­քին պի­տի հե­տե­ւինք անոր պատ­մու­թեան:  Այ­սօր« եր­կու հա­զա­րամ­եակ ետք« դեռ կը հե­տե­ւինք անոր:  Իսկ շլա­ցու­ցիչ աշ­խար­հա­յին ու­ժե­րը, որոնք յիշ­ուած են Ղու­կաս Աւե­տա­րա­նի­չի սկզբնա­կան տո­ղե­րուն մէջ, հնա­գոյն շրջա­նի մը պատ­մու­թեան կը պատ­կա­նին, մինչ մենք այ­սօր« ինչ­պէս ամէն տա­րի«  գի­տակ­ցա­բար կը պատ­րաստ­ուինք նշե­լու Բեթ­ղե­հէ­մի խո­նարհ ծնուն­դը:

Ի՞նչ բանն է որ կը մղէ մեզ յի­շե­լու ա°յս փոք­րի­կը:

Յի­շա­տա­կու­թեան ար­ժա­նի է այն իրո­ղու­թիւնը, որ աշ­խարհ միշտ չէ որ տօ­նած է Ս. Ծնուն­դը:  Նոյ­նիսկ եկե­ղեց­ւոյ սկզբնա­կան օրե­րուն՝ Ս. Ծնուն­դը չէր նշուեր որ­պէս տօ­նա­կան օր:  Սա­կայն տա­կաւ առ տա­կաւ մար­դիկ վե­րա­հա­սու դար­ձան, որ ամէ­նէն խո­րի­մաստ իրա­կա­նու­թիւնը« մե­ծա­գոյն ճշմար­տու­թիւնը աշ­խար­հի վե­րա­բեր­եալ« յայտն­ուած էր հա­րուստ եւ հզօր ար­քու­նիք­նե­րէ հե­ռու՝ թա­քուն վայ­րի մը եւ ժա­մա­նա­կի մը մէջ:

Սրբա­զան աւե­տա­րա­նիչ­նե­րուն նպա­տա­կը դար­ձաւ աշ­խար­հին ծա­նու­ցա­նել այս անակն­կալ դէպ­քին պատ­մու­թիւնը:  Աւե­տա­րա­նա­կան պատ­մու­թեան մեծ մա­սը, ան­շուշտ, կը ներ­կա­յաց­նէ դէպ­քեր մեր Տի­րոջ կեան­քի չա­փա­հաս շրջա­նէն՝ Անոր վար­դա­պե­տու­թիւնը, հրաշք­նե­րը, մահ­ուան հան­գա­մանք­նե­րը եւ յա­րու­թիւնը. այն նպա­տա­կը՝ որուն Ան հա­ւա­տար­մօ­րէն ծա­ռա­յեց:  Սա­կայն Ս. Ծննդեան պատ­մու­թիւնը կը շեշ­տէ, թէ այս նպա­տա­կը անձ­նա­կան փոր­ձա­ռու­թե­նէ մը չէր ծա­գած եւ աճած:  Ընդ­հա­կա­ռակն՝ Քրիս­տո­սի նպա­տա­կը սկիզ­բէն կար.  Իր ան­մի­ջա­կան գո­յու­թիւնը« յղա­ցու­մը, ծնուն­դը, եւ ամ­բողջ կեան­քը« ուղղ­ուած էր դէ­պի այդ նպա­տա­կի լրման:

Ան­գամ մը եւս՝ Ղու­կա­սու աւե­տա­րա­նը մեր ու­շադ­րու­թիւնը կը հրա­ւի­րէ այս կէ­տին վրայ:  Քրիս­տո­սի մկրտու­թեան իր նկա­րագ­րա­կա­նին մէջ կը կար­դանք եր­կին­քի բաց­ուե­լուն, Ս. Հոգիի աղաւ­նա­կերպ իջ­ման եւ եր­կին­քէն որո­տա­ցող ձա­յնին՝ »Դուն ես իմ սի­րե­լի Որ­դիս, քե­զի հա­ճե­ցայ«:  Եւ ապա՝ Աստ­ուա­ծա­շունչ մատ­եա­նի ամէնէն նրբի­մաստ, եւ ար­դի լե­զու­նե­րով ան­թարգ­մա­նե­լի, տո­ղե­րէն մէ­կուն մէջ Ղու­կաս Աւե­տա­րա­նիչ կ’աւելց­նէ՝ »Եւ ինքն Յի­սուս էր ամաց իբ­րեւ երես­նից սկսեալ«: 

»Եւ ինքն Յի­սուս էր . . . սկսեալ« բա­ցատ­րու­թեան իմաս­տը՝ հա­մա­ձայն մեր հին մեկ­նիչ­նե­րուն՝ ա°յն է, որ Ան ի մօ­րէ մուտք գոր­ծեց ժա­մա­նա­կէն ներս, բայց ի Հօ­րէ »ու­նի զան­ժա­մանկն«:  Ժա­մա­նա­կէն ներս Ան իր կո­չու­մը ամ­բող­ջա­ցուց, յայտ­նե­լով իր իս­կա­կան նպա­տա­կը՝ սկսեալ կեան­քի այս հանգր­ուա­նէն:  Հա­ւա­նա­բար ասի­կա պատ­ճառ­նե­րէն մէկն է, որ Հայց. Եկե­ղե­ցին Քրիս­տո­սի Ծնուն­դը եւ Մկրտու­թիւնը նոյն օրը կը տօ­նէ, քա­նի որ անոր գո­յու­թիւնը եւ ծա­ռա­յու­թիւնը խորհր­դա­ւոր իմաս­տով մը նոյնն են:  Ար­դա­րեւ՝ Քրիս­տո­սի ոչ միայն գոր­ծե­րը որ­պէս չա­փա­հաս անձ, այլ եւ Անոր ծնուն­դը, եւ մուտ­քը ժա­մա­նա­կէն ներս, ցնծու­թեան առիթ­ներ կը հան­դի­սա­նան մարդ­կու­թեան հա­մար:

Այս հաս­կա­ցո­ղու­թեան մէջ պար­տինք որո­նել ուր­ուա­գի­ծը կո­չու­մի քրիս­տո­նէ­ա­կան իմաս­տին:  Հա­յե­րէն կո­չում բա­ռը ու­նի «հրա­ւէր» նշա­նա­կու­թիւնը, որուն ներ­քին իմաս­տը այն է, որ Աստ­ուած իւ­րա­քան­չիւր անձ կը ստեղ­ծէ որ­պէս իւ­րա­յա­տուկ ան­հատ, որուն ամ­բողջ կեան­քը կը ձգտի բարձ­րա­գոյն նպա­տա­կի մը:

Ի լրումն իր նպա­տա­կին՝ Քրիս­տոս այժմ կոչ կ’ուղ­ղէ մե­զի:  Բո­վան­դակ առու­մով՝ Ան կը կան­չէ մեզ­մէ իւ­րա­քան­չիւրս, որ­պէսզի սկսինք ըլ­լալ ինչ որ ենք՝ կա­տա­րե­լու հա­մար մեր դե­րը Աս­տու­ծոյ մեծ ստեղ­ծա­գոր­ծու­թեան մէջ:  Ոմանց հա­մար այդ դե­րը մեր Տի­րոջ հով­ուա­կան ցու­պը առ­նել եւ Անոր ծա­ռա­յելն է՝ ծա­ռա­յե­լով իր ժո­ղո­վուր­դին որ­պէս հո­գե­ւո­րա­կան:  Յա­ռա­ջի­կայ տա­րի՝ մեր Թե­մի տա­րած­քին պի­տի հե­տա­զօ­տենք եւ քա­ջա­լե­րենք այս չա­փա­զանց թան­կա­գին կո­չը՝ »Կոչ­ման Տա­րի՝ Կո­չում Ծա­ռա­յու­թեան« լո­զուն­գին ներ­քեւ:

Բայց իւ­րա­քան­չիւր արա­րա­ծի հա­մար, այն իրո­ղու­թիւնը որ Աստ­ուած մեզ­մէ իւ­րա­քան­չիւ­րը կը կո­չէ Իր մաս­նա­ւոր նպա­տա­կին՝ սքան­չե­լի յայտ­նու­թիւն մըն է:  Սա կը նշա­նա­կէ որ մեր ան­մի­ջա­կան գո­յու­թիւնը եւ մեր կո­չու­մին գի­տակ­ցու­թեամբ ապ­րի­լը կը հա­ճո­յաց­նէ զԱստ­ուած:  Քրիս­տո­սի մի­ջո­ցաւ մենք դար­ձած ենք Աս­տու­ծոյ որ­դե­գիր­նե­րը:  Մենք եւս կա­րող ենք ըլ­լալ անոնց­մէ, որոնց Ան հա­ճե­ցաւ:

Թող այս մեծ Աւե­տի­սը ներշն­չէ մեզ, մինչ մենք կը տօ­նենք Քրիս­տո­սի Յայտ­նու­թիւնը:  Այս Աստ­ուա­ծա­յայտ­նու­թեան տօ­նին բա­նանք մեր սրտե­րը Իր հրա­ւէ­րին առ­ջեւ, երբ ցնծու­թեամբ իրա­րու կ’ըսենք՝

 

Քրիս­տոս Ծնաւ եւ յայտ­նե­ցաւ: Օրհն­եալ է յայտ­նու­թիւնն Քրիս­տո­սի:

 

Սի­րոյ ող­ջու­նիւ՝

ԽԱԺԱԿ ԱՐՔ. ՊԱՐՍԱՄԵԱՆ

Առաջ­նորդ

Յուն­ուար 2010

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*