«ՓՈՔՐ ԲԱՆԵՐՈՎ ԵՐՋԱՆԿՈՒԹԵԱՆ ՄԵԾ ՏԱՂԵՐ ԻՄԱՆԱԼ»


Սօսի Միշոյեան-Տապպաղեան

Փոքր բաներով
երջանկութեան մեծ տաղեր իմանալ
Մութ ճամբաներով
Լապտեր մը գտնել ու երջանկանալ:
Զահրատ

Ահ ու դող, սարսափ, ցնցում, սոսկում, հապճեպ որոշում եւ յանկարծ ընտանիքիս հետ ես զիս Երեւանի մէջ կը գտնեմ: Հազիւ մարմինը փրկած, հոգիի լլկանքը կը սկսի այս անգամ ու ետ-առաջի մէջ կը տուայտի. օր մը առաջ կայուն կեանք, աշխատանք, զբաղմունք ունենալ, օր մը վերջ ըլլալ անգործ ու փախստական: Սակայն, շուտով հասկնալ թէ պէտք է դուրս գալ այս անորոշութենէն, օդին մէջ կախուած ըլլալու այս հանգամանքէն: Ո՛չ լացը կը փրկէ, ո՛չ աղերսանքը, պէտք է գոյատեւել, նոր կենսափորձ ունենալ ու յառաջանալ:
Ուստի, այս նկատառումէն մեկնելով անմիջապէս կ՚որոշեմ մէջս երկար ատեն պահած երազ մը իրականացնել եւ մուտքի քննութիւնն ու պէտք եղած փաստաթղթային կարգադրութիւնը ընելէ ետք, արդէն իսկ կը դառնամ Երեւանի Խաչատուր Աբովեանի անուան մանկավարժական համալսարանի մագիստրատուրայի ուսանող: Հալէպի հայագիտականի աւարտական տարին, ամուսնութեանս պատճառով, կիսաւարտ մնացած էր ուսումս Երեւանի մէջ շարունակելու երազանքս: Ժողովուրդը անոր ակնարկելով յաճախ կ՚ըսէր. «Կեանքի վկայական ստացար»: Այդ վկայականն ալ իր ուրոյն արժէքը ունի, հարկաւ. ի վերջոյ իմաստ կու տայ կեանքիդ, մանաւանդ երբ զաւակներ կը շնորհէ Աստուած քեզի: Սակայն ներսս, տեղ մը, մութ խոռոչի մը մէջ պահուած կիսաւարտ երազանքս դէպի լոյս աշխարհ գալուն կը սպասէր: Այսպէ՞ս պիտի դասաւորուէր իրականացումը այդ երազանքին: Պատերա՞զմ պիտի ըլլար որ առիթ ընծայուէր: «Ամէն չարիքի տակ բարիք մը կայ», կ՚ըսէ ժողովուրդը: Միթէ այս չարիքը կը համեմատուի՞ որեւէ բարիքի հետ…: Բայց եւ այնպէս առիթը բացուած էր դէմս. այս անգամ ալ կորսնցնելը անմտութիւն պիտի ըլլար: Ուստի, ուսանողի ամենայն պատշաճութեամբ կը հետեւիմ դասերուս, բոլոր դժուարութիւնները՝ նիւթական թէ ժամանակի յանձն կ՚առնեմ ու աւելի յանձնառութեամբ կը յաճախեմ համալսարան: «Ինչի՞ պիտ’ ծառայէ այս ուսումդ, աւելի լաւ չէ՞ր գործ մը գտնէիր...», ըսողներ եղան: Այո՛, պէտք էր աշխատիլ, որովհետեւ ապրուստ հոգալու համար միայն տան հoր աշխատանքով անկարելի է գոյատեւել նման երկրի մը մէջ: Սակայն արժանավայել ապրելու համար միայն նիւթակա՞ն պէտք է, հապա հոգիիս ծարաւը ո՞վ պիտի յագեցնէ, ուստի որոշեցի թէ՛ գործ ճարել, թէ՛ ուսանիլ: Այս անգամուան ուսման ուղիս Հալէպինին չէր նմաներ, հիմա պատասխանատուութիւն կար, ընտանիքի բեռ ունէի, մայր էի արդէն: Սակայն երբ հոգիդ կը խայտայ, մարմնական յոգնութիւնը կը զիջի այդ հաճոյքին դիմաց: Եղան նաեւ անոնք, որոնք քաջալերեցին զիս, ուժ տուին, եւ կամքս զօրացուցին՝ դժուար պահերը դիմագրաւելու եւ նպատակասլաց ընթանալու համար:
Համալսարանէն ներս հաստատեցի նոր ծանօթութիւններ, նոր ընկերուհիներ, նոր միջավայր. ունեցայ նոր դասախօսներ, երբեմն նաեւ ժամանակին հիւրաբար Հալէպ այցելած հայագիտականի երեւանցի դասախօսներուս հանդիպեցայ, մէկ խօսքով՝ լաւ մարդոցմով շրջապատուեցայ ու գիր ու գրականութիւնը դարձան սփոփիչ բալասանը այս մութ կեանքի անորոշութեան մէջ: Եղան զաւեշտալի երեւոյթներ, երբեմն ես զիս հնադարեան ժամանակներէ յայտնուած մարդու զգացողութիւնը ունեցայ. «Վա՜յ, ոնց է խօսում դասական հայերէնով», ըսին հրճուանքով: Երբեմն սրտնեղեցայ, երբ դասախօս մը «ոնց որ լաւ էլ գրում ես հայերէն...», ըսաւ ինծի, մտածեցի՝ ուրեմն ի՞նչ տպաւորութիւն ձգած է Սփիւռքը Հայաստանի քաղաքացիներուն վրայ: Սփիւռքահայ ըլլալ կը նշանակէ նաեւ օտարախօ՞ս ըլլալ անպայման…: Որքան նման արտայայտութիւններու հանդիպեցայ, այնքան աւելի արեւմտահայերէնիս կառչիլ ուզեցի: Բայց ասոր կողքին մեծ բաւականութիւն ստացայ՝ սուզուելով լեզուի ու գրականութեան ծովուն մէջ, շնորհիւ իրենց կոչումին նուիրուած դասախօսներու:
Այնքան արագ սահեցան երկուքուկէս տարիները, որ ահա 2 Փետրուար, 2017-ին, ես զիս ամպիոնին առջեւ գտայ՝ պաշտպանելու համար «Զահրատի Բանաստեղծութիւնը» խորագիրը կրող մագիստրոսական աւարտաճառս: Յանձնաժողովի անդամները դիմացս երկար սեղանի մը առջեւ նստած կը հարցաքննեն, փաստելու համար որ մագիստրոսը տէ՞րն է իր նիւթին, թէ ոչ: Ալեխառնում մը կայ հոգիէս ներս: Ընկերուհիներս մէկիկ-մէկիկ կը ներկայացնեն իրենց նիւթերը ու յանձնաժողովի անդամներուն կողմէ տրուած հարցումներուն կը պատասխանեն: Չեմ լսեր գրեթէ, Զահրատը կ՚այցելէ ինծի իր տարբեր տողերով. «Գացէք ըսէք չար բաներուն որ չըլլան, որ չըլլայ թէ պատահին…», «Կիկօն աչքերուն ակնոց էր առեր, ուր որ կը նայի կապոյտ կը տեսնէ…», «Անոնք որոնք կը կարծեն երջանկութիւնը հորիզոնէն անդին է, կը սխալին, որովհետեւ երջանկութիւնը իրենց ափին մէջն է լոկ…», «Ես նոր տողն եմ որմէ վերջ ամէն կեանք երջանկութեան կը նայի…»: Զահրատ, որ մինչ այդ երկուքուկէս տարիներու ընթացքին մշտական ընկերս եղած էր, ամէն հարցի տակ խօսք մը ունէր ըսելիք ինծի, հիմա եւս կը սփոփէ ու տակաւին՝
Որոշել ամէն օր թէ մինչեւ
հոս է կեանքը
-Աւելիին չցանկալ-
Բայց ապրիլ
Նորէն-
Վերապրիլ
-Կարենալ
Բայց ապրիլ- ապրիլ լի ու լի
Այսինքն հաւատալ
Թէ կ՚արժէ՛ ապրիլ

Այո՛, հաւատալ որ կ՚արժէ ապրիլ, հաւատալ ուժերուդ, հաւատալ յաջողութեան եւ այդ հաւատքով զինուած սլանալ առաջ: Աւարտաճառիս պաշտպանութիւնը կ՚ընթանայ հեզասահ, բոլոր հարցումներուն գոհացուցիչ պատասխաններ տալէս ետք, յանձնաժողովի նախագահը ժպիտով՝ «Բաւարարուած եմ, պատասխաններդ ուրախացրեցին ինձ», կ՚ըսէ, ու ընդդիմախօսիս գնահատականէն ետք պատիւը կ՚ունենամ սոյն տարուան շրջանաւարտներուն մէջ բարձրագոյն նիշով գնահատուելու:
Կը թռվռամ, շնորհակալութիւն կը յայտնեմ աւարտաճառի ղեկավարիս, ամպիոնի վարիչին եւ ընդդիմախօսիս, ու բնականաբար առաջին անգամ կողակիցիս լուր կ՚ընեմ, սակայն ուրախութիւնս կը կրկնապատկուի, երբ տուն կը մտնեմ ու մանչուկներուս ըրած անակնկալին ու ՇԸ ՆՈՐ ՀԱ ՒՈՐ բացագանչութեան դիմաց հրճուանք կ՚ապրիմ:
Ես հարուստ եմ ու հպարտ իմ շրջապատովս, դասախօսներովս, ընկերներովս ու մտերիմ բարեկամներովս: Իսկապէս մութ ճամբաներու մէջ լուսաւոր ջահեր կան, պէտք է գտնել զանոնք, ձգտիլ ու պայքարիլ:

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*